إِنَّ اللَّهَ لَايُحِبُّ مَن كَانَ مُخْتَالًا فَخُوراً
حقيقت اين است كه خداوند كسىرا كه متكبر و فخركننده به مال و جاه است دوست ندارد . يعنى كسىكه از عبادت خدا سربپيچد و مشرك شود و به طوايف مذكور نيكى نكند او متكبّر و فخور است ، و هر متكبّر فخورى مورد بىمهرى خدا قرار مىگيرد .
الَّذِينَ يَبْخَلُونَ وَيَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبُخْلِ وَيَكْتُمُونَ مَا آتَاهُمُ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ وَأَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ عَذَاباً مُهِيناً « 37 »
تفسير :
الَّذِينَ يَبْخَلُونَ وَ يَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبُخْلِ
اين امور از صفات مختالِ فخور در آيهء سابق است كه نوعاً اعيان و اشراف و ثروتمندان جامعهاند . و ظاهر اين است كه متعلّق محذوف اين افعال مال و ثروت است .
معناى آيه : آنها كسانى هستند كه بخل مىورزند ، يعنى حقوق الهى و خلقى را نمىپردازند ، و به مردم نيز دستور بخل مىدهند . زيرا چون داراى ثروت و منال و مقامند گفتار و كردارشان در مردم اثر بخل مىگذارد .
وَ يَكْتُمُونَ مَآ ءَاتَاهُمُ اللَّهُ مِن فَضْلِهِ
يعنى : و آنها كسانى هستند كه ثروتهاى خود را كه خدا به آنها تفضّل نموده از مردم كتمان مىكنند كه مبادا مردم ببينند و بخواهند ، كه اگر بدهند كم شود و اگر ندهند مورد ملامت قرار گيرند .
و ممكن است مراد از متعلّق مقدّرِ « يَبْخَلونَ » و موصولِ « مَا آتَاهُمُ اللَّهُ » اعمّ از مال و علم باشد و آيه در مقام نكوهش از بخل به مال و دانش و امر به بخل بدانها و كتمان آنهاست با اين كه هر دو تفضّلى است از خداوند و بايد مورد انفاق قرار گيرند .
وَ أَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ عَذَاباً مُّهِيناً
تفسير روان (فارسى) — صفحة 65
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص٦٥