مَن جَاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا وَمَن جَاءَ بِالسَّيِّئَةِ فَلَا يُجْزَى إِلَّا مِثْلَهَا وَهُمْ لَايُظْلَمُونَ « 160 »
[ مقدار پاداش نيك و بد در قيامت ]
لغت و اعراب :
حسنه : صفت مشبهه ، مؤنّث « حسن » است يعنى كار نيك يا شىء نيك . و گفته شده كه « تاء » براى مبالغه است يعنى عمل بسيار نيك . عشر أمثالها « أمثالها » تميز « عشر » نيست بلكه تقدير « عشر حسنات » است و « أمثالها » صفت آن است . سيّئه صفت است و مؤنث « سىّء » ضدّ « حسنة » ، يعنى كار يا شىء زشت .
تفسير :
مَن جَآءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا
يعنى : هركس حسنهاى بياورد براى او ده برابر آن است .
مراد از « حسنه » كار نيك است خواه واجب يا مستحب ، عمل قلبى يا بدنى ، نيك در نزد شرع يا عقل . و مراد از ده برابر ، ده تا حسنه است . و چون آيه عمدتاً در مقام بيان پاداش اخروى است ، پس مراد از « حسنه » پاداش نيك در آخرت است كه حقيقت آن فعلًا معلوم نيست ، زيرا كسى كه دو ركعت نماز واجب يا مستحب به جا آورد يا يك روز روزه بگيرد مسلّماً در آخرت به او بيست ركعت نماز و ده روز روزه نمىدهند بلكه ده تا پاداش مىدهند كه جنس آن معلوم نيست كه آيا درخت بارور است يا لباس حرير يا نهر جارى ؟ ولى اين تعبير در پاداشهاى دنيوى صحيح است كه كسى كه يك درهم انفاق كرده ، ده درهم به دست او بيايد ، و در پاداشهاى اخروى نيز فىالجمله صحيح است كه كسى در دنيا يك عدد سيب انفاق كرده ، در آخرت ده عدد سيب دريافت كند .