و منها ايجاب النفقة على زوجها : كه زوجه هرچند ذات المال و غنيّه باشد ، مطلق ما يحتاج معاشش از مأكل و مشرب و ملبس و مسكن ، كلّها على قدر شأنها و وفق حالها بر عهدهء زوج است حتّى نسبت به مثل خضاب و ما به الزينة على سبيل التوسعة ، فى سفرها و حضرها ، در برابر وجود اطاعت و تمكين و بودنش مديرة البيت و خانهنشين و بودنش حامله و مرضعه و حاضنه و مربّيه ، و در صورت امتناع زوج ، سلطنت به زوجه داده كه از مال زوج بردارد . قضيهء هند زن ابو سفيان معروف است ، و در صورت فساد رجوع به ولى ممتنع مىشود كه از مال شوهر بفروشد در نفقهء زن . « 1 »
و منها : اشتراكها مع الرّجال فى فتح باب العلم و المعرفة و النسك و العبادة فى مثل الحج حتّى فى الزيارة لها كه زوج يا غير آن حق منع بر او ندارد كه از فضائل علوم و مثوبات طاعات و قربات محروم باشد تا به اين مثابه كه « طلب العلم فريضة على كل مسلم و مسلمة » ، « 2 »
« وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ »
، « 3 » و امثالها ؛ پس از اين ، ملاحظه شرع نصارا نما ! علاوه بر آنكه تصريحى در آن به تعلّم نساء نرسيده ، منع از آن هم شده .
پولس مىگويد : ( به تيموئاوس ) ما ترجمته : « اذن نمىدهيم از براى زن آنكه تعليم داده شود و مسلّط باشد بر مرد ، بلكه دايم السكوت باشد ؛ براى آنكه آدم اوّل خلق شد ثمّ حواء . » « 4 » ببين تفاوت ره از كجاست تا به كجا كه زن را اسلام مساوى با مرد در تعليم قرار داده و پولس منع از آن مىنمايد .
و منها : سلطنت و استقلالش كالرجال فى مطلق الأموال ؛ و در مطلق تصرّفات از معاملات و ساير قربات بدون حاجت به اجازهء غير و بدون حق منع از غير در مطلق انتفاعات از اموالش .
و منها : شركتش با رجال در مطلق تملّكات ، حتى فى حيازة المباحات و الاجارات و الانتفاع بمنافعها و مشاغلها ؛ در غير آنچه منافى با حق زوج باشد كه للاهمية ، حقوق زوج مقدّم داشته شده و حتى در تملّكات قهريه ، مثل باب ارث و مساوى بودنش با رجال ورثه از متحد الطبقه در بسيارى از فروض ، مثل اب و امّ و جدّ و جدّه و خال و خاله و عمّ و عمّه ،
هامش
( 1 ) . عن عائشة قالت : جاءت هند الى رسول الله صلى الله عليه و آله ، فقالت : يا رسول الله ! انّ أبا سفيان رجل شحيح لا يعطينى و ولدى ما يكفينى الا ما أخذت من ماله و هو لا يعلم ، فقال : خذى ما يكفيك و ولدك بالمعروف . طبقات الكبرى ، ج 8 ، ص 188 ( بيروت ، طبع دار صادر ) .
( 2 ) . بحار الانوار ، ج 1 ، ص 177 ؛ ج 67 ، ص 68 ، 139 ؛ مستدرك ، ج 17 ، ص 249
( 3 ) . الذاريات ، 56
( 4 ) . اين جمله در باب دوم نامهء نخست پولس به تيموئاوس آمده است : « و بايد كه زن به آرام و با كمال اطاعت تعليم گيرد و زن را به تعليم دادن اجازت نمىدهم و نه تا آنكه زبردست مرد باشد ، بلكه تا سكوت اختيار كند . از آنجا كه اول آدم خلق شد و بعد حوا و آدم فريفته نشد بلكه زن فريفته شده از حدّ تجاوز نمود .