زندگى گفت . و رحلت آن حضرت در سنهء 148 مىباشد .
بَطائنى : على بن سالم معروف به ابن أبى حمزة أبوالحسن كوفى مولى أنصار . او داراى كتاب تفسير قرآن مىباشد . و در آن كتاب از امام ابوعبدالله صادق و امام ابوالحسن موسى كاظم ، و أبو بصيرى كه ذكرش گذشت روايت مىكند .
حَصِينُ بنُ مُخارق : أبو جُنادَة سَلُولى . ابن نديم گفته است : وى از شيعيان متقدّمين مىباشد ، و داراى كتاب « تفسير » ، و كتاب « جامع العلوم » ، است - انتهى . نجاشى وى را ذكر كرده است ، و كتاب « تفسير » ، و « قرائات » ، و كتاب كبيرى را از وى شمرده است .
كِسائى يكى از قاريان هفتگانه است . امورى در وى گرد آمده است : او در علم نحو عالمترين مردم ، و در شناخت قرآن و غريب لغات از أوحدى مردم به شمار مىرفت . ايرانى الأصل ، و زادگاهش خاك عراق بوده است . من نام او را و دلائل تشيّع او را در كتاب « تأسيس الشيعة لعلوم الاسلام » ذكر كردهام . وى در رى ، و يا در طوس ، در هنگامى كه در مصاحبت هارون الرَّشيد بود در سنهء 189 ، و يا در سنهء 183 ، و يا در سنهء 185 ، و يا در سنهء 193 ، كه أصحّ اين تواريخ نخستين آنهاست بمرد .
و بعد از اين طبقه ، طبقهء ديگر مىباشند . در اينجا مرحوم صدر مفصَّلًا ترجمهء احوال آنان و تصنيف و تدوينشان را در علوم مختلفهء قرآن از شيعيان ، از ابن سَعْدان ضَرير : أبوجعفر محمد بن سَعدان بن مُبَارك كوفى ، تا نُعْمانى صاحب تفسير معروف ، و محمد بن عباس بن على بن مَرْوان معروف به ابن حَجَّام يكايكشان را ذكر مىنمايد ، و سپس مىفرمايد : و از اين به بعد كسانى كه در علوم متنوّعه و مختلفهء قرآن تصنيف كردهاند ، جماعتى هستند كه از ايشان است :
محمد بن حسن شَيْبان ، شيخ شيخ مفيد . وى كتاب « نهج البيان عن كشف مَعانى القرآن » را تدوين كرد ، و تعداد علوم واردهء در قرآن را به شصت نوع تقسيم كرد . اين كتاب را به نام مُسْتَنْصِر خليفهء عباسى تصنيف نمود ، و سيّد مرتضى در كتاب « محكم و متشابه » خود از اين كتاب نقل مىكند .
امام شناسى (فارسى) — صفحة 109
مساهمون: السيد محمد حسين الطهراني
ص١٠٩