اطلاعى ندارى ، آيا مورد سؤال و بازپرسى و مؤاخذه قرار خواهى گرفت ؟ ! گفتم : نه .
مأمون گفت : بنابراين از آنچه خداوند از ما و از تو نخواسته است دست بردار و رها كن ! و سپس مأمون گفت : بعد از سبقت در إسلام كدام عمل أفضل است ؟ ! گفتم : جهاد فى سبيل الله .
گفت : راست گفتى ! آن جهادى كه از على بن أبي طالب يافتى ، آيا از يك نفر از أصحاب رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله نظير او را يافتهاى ؟ ! من گفتم : در كدام وقت ؟
گفت : در هر وقتى كه تو مىخواهى تعيين كنى ! من گفتم : در غزوهء بدر .
مأمون گفت : من منظورم غير از بدر چيزى نبود ! آيا در غزوهء بدر آنچه از جهاد براى هر كس را كه ديدى ، كمتر از جهاد على نبود ؟ ! به من بگو : تعداد نفرات كشتگان اسلام از كفار در بدر چقدر بودند ؟
من گفتم : شصت نفر و أندى از مردان مشركين .
گفت : على به تنهائى چقدر كشت ؟ ! گفتم : نمىدانم ! گفت : بيست و سه نفر و يا بيست و دو نفر ، و چهل نفر از ساير مردم بوده است .
من گفتم : اى أمير مؤمنان ! أبو بكر در نزد پيغمبر خدا در عريش « 1 » رسول خدا بود .
گفت : چه مىكرد ؟ گفتم : تدبير جنگ مىنمود .
گفت : ويحك ( واى بر تو ) آيا تدبيرش به تنهائى و مستقلّا بود ، و يا در تدبير رسول خدا شريك بود ، و يا رسول خدا نياز به چنين تدبيرى داشت ؟ ! هر كدام از اين سه صورت را كه دوست دارى انتخاب كن ! گفتم : أعوذ بالله از اينكه أبو بكر مستقلّا بدون رسول خدا تدبير أمر جنگ را بنمايد ، و يا آنكه با رسول خدا شريك باشد ، و يا آنكه رسول خدا نيازمند به تدبير و رأى او بوده باشد ! مأمون گفت : در اين صورت كه أمر چنين است ، بودن در عريش نزد رسول خدا چه فضيلتى دارد ؟ ! آيا آن كسى كه در برابر رسول الله شمشير مىزند ، أفضل از كسى كه نشسته است نيست ؟ گفتم : تمام لشگريان جهاد مىكنند .
هامش
( 1 ) - عريش ، اطاقى است كه به مثابه خيمه درست مىكنند ، تا از آفتاب محفوظ بمانند .