34 / 37
و نيست اموال شما و نه اولاد شما آن چيز كه مقرّب گرداند شما را نزديك ما به مرتبه قريب ليكن مقرب آنست كه ايمان آورد و كرد كردار شايسته پس آن جماعه ايشانراست جزاء دو چند بمقابله آنكه عمل كردند و ايشان در كوشكهاى بلند ايمن باشند ( 37 )
34 / 38
و آنان كه سعى مىكنند در رد آيات ما مقابله كنان آن جماعه در عذاب حاضر كرده شوند ( 38 )
34 / 39
بگو هر آئينه پروردگار من گشاده مىكند روزى را براى هر كه خواهد از بندگان خود و تنگ مىسازد براى هر كه خواهد و هر چه خرج كنيد از هر جنس كه باشد پس خداى عوض آن دهد و او بهترين روزى دهندگان است ( 39 )
34 / 40
و روز كه برانگيزد خدا ايشان را همه يكجا باز بگويد به فرشتگان آيا ايشان شما را عبادت مىكردند ( 40 )
شرح
وَ ما أَمْوالُكُمْو نيست مالها كه به شما دادهايموَ لا أَوْلادُكُمْو نه فرزندان كه بشما ارزانى داشتهايمبِالَّتِي تُقَرِّبُكُمْآن خصلتى كه نزديك گرداند شما راعِنْدَنانزديك مازُلْفىنزديك گردانيدنى چه تقرّب باعمال صالحه باشد و شما را آن نيست پس اموال و اولاد كسى را به حق نزديك نمىگرداندإِلَّا مَنْ آمَنَمگر كسى را كه بگرودوَ عَمِلَ صالِحاًو بكند عملى كه صلاحيت قبول داشته باشد يعنى اموال خود را نفقه كند در راه حق و اولاد خود را علم دين بياموزد و در صلاح تربيت نمايدفَأُولئِكَپس آن گروهلَهُمْمر ايشان راستجَزاءُ الضِّعْفِپاداش دو تو يعنى زياده بر زياده يكى را ده و بيشتر تا هفتصدبِما عَمِلُوابسبب آنچه كردند از نيكيهاوَ هُمْ فِي الْغُرُفاتِو ايشان در غرفهاى بهشتآمِنُونَايمناند از مكاره و آفات و شدايد و مخافاتوَ الَّذِينَ يَسْعَوْنَو آنان كه مىشتابند و كوشش مىنمايندفِي آياتِنادر آيتهاى ما يعنى قرآن و بر آن زبان طعن مىگشايندمُعاجِزِينَدر حالتى كه گمانبرندگانند كه ما را عاجز توانند ساخت از انزال آن يا مردم را از پذيرفتن و ايمان آوردن بدانأُولئِكَآن گروهفِي الْعَذابِ مُحْضَرُونَدر عذاب دوزخ حاضرآوردهشدگانندقُلْبگو اى محمدإِنَّ رَبِّيبه درستى كه آفريدگار منيَبْسُطُ الرِّزْقَگشاده مىسازد روزى رالِمَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِبراى هر كه مىخواهد از بندگان خود از كافر و عاصى بر وفق مشيت خودوَ يَقْدِرُ لَهُو تنگ مىسازد براى هر كه مىخواهد بر وجه حكمت خودوَ ما أَنْفَقْتُمْو آنچه نفقه كنيدمِنْ شَيْءٍاز چيزى كه شما راست در راه خداىفَهُوَپس خداىيُخْلِفُهُعوض مىدهد آن را در دنيا يا ذخيره مىنهد براى شما در آخرت و در حديث آمده است كه هر بامداد دو فرشته از آسمان نزول مىنمايند يكى مىگويد اللهم اعط كل منفق خلفا خدايا هر نفقهكننده را عوض ده و ديگرى دعا مىكند اللهم اعط كل ممسك تلفا خدايا مال هر ممسك را عرصه تلف ساز بيتبده در راه حق تا موجب عز و شرف گردد * منه بر روى هم كاندك زمانى آن تلف گرددوَ هُوَ خَيْرُ الرَّازِقِينَو خداى تعالى بهترين روزىدهندگان است يعنى غير او كه چيزى به كسى مىدهد واسطه است در ايصال رزق و رزّاق حقيقى او استوَ يَوْمَ يَحْشُرُهُمْ جَمِيعاًو ياد كن روزى را كه جمع كنيم همه بنو مليح را از خزاعهثُمَّ يَقُولُپس گوئيم و حفص در هر دو لفظ بيا مىخواند يعنى خداى تعالى همه را حشر كند پس گويدلِلْمَلائِكَةِمر فرشتگان را كهأَ هؤُلاءِ إِيَّاكُمْآيا اين گروهند كه شما راكانُوا يَعْبُدُونَبودند كه مىپرستيدند و اين سؤال جهت توبيخ مشركان و قطع طمع ايشان است از شفاعت ملائكه .