2 / 191
و بكشيد مشركان را هرجا كه بيابيد ايشان را و بيرون كنيد ايشان را از آنجا كه بيرون كردند شما را يعنى از مكه و و غلبهء شرك سختتر است از قتل و كارزار مكنيد با ايشان نزديك مسجد الحرام تا آنكه كارزار كنند با شما در آنجا پس اگر بجنگند با شما پس بكشيد ايشان را همچنين است سزاى كافران ( 191 )
2 / 192
پس اگر بازماندند پس هر آئينه خدا آمرزنده مهربانست ( 192 )
2 / 193
و بجنگيد با ايشان تا آنكه نابود شود شرك و شود دين محض براى خدا پس اگر بازماندند پس نيست دست درازى مگر بر ستمكاران ( 193 )
2 / 194
ماه حرام عوض ماه حرام است و بزرگيها با يك دگر عوض مىشود پس هر كه تعدى كند بر شما پس دست درازى كنيد بر وى مانند دست درازى وى بر شما و حذر كنيد از خدا و بدانيد كه خدا با پرهيزگارانست ( 194 )
شرح
وَ اقْتُلُوهُمْو بكشيد مقاتلان خود راحَيْثُ ثَقِفْتُمُوهُمْهرجا كه يابيد ايشان را در حل و حرموَ أَخْرِجُوهُمْو بيرون كنيد ايشان را از حرممِنْ حَيْثُ أَخْرَجُوكُمْاز آنجا كه شما را بيرون كردهاند يعنى از مكهوَ الْفِتْنَةُو شرك آوردن ايشانأَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِسختتر است در ناپسنديدگى از كشتن شما ايشان را در حرموَ لا تُقاتِلُوهُمْمقاتله مكنيد با كافرانعِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِنزديك مسجد حرام مراد همه حرم استحَتَّى يُقاتِلُوكُمْ فِيهِتا وقتى كه ايشان كارزار كنند با شما در حرم و خود هتك حرمت كنندفَإِنْ قاتَلُوكُمْپس اگر ايشان ابتداء بقتال شما كنندفَاقْتُلُوهُمْپس بكشيد ايشان را و باك مداريد كه ايشان حرمت حرم بر طرف نهادهاند و ابواب مقاتله گشادهاندكَذلِكَهمچنين استجَزاءُ الْكافِرِينَپاداش كفار ستمكارفَإِنِ انْتَهَوْاپس اگر از شرك بازايستندفَإِنَّ اللَّهَ غَفُورٌپس به درستى كه خداى آمرزندهست گناهى را كه در زمان كفر مرتكب شدهاندرَحِيمٌمهربان است كه نه بركت اسلام ايشان را بدار السلام مىرساندوَ قاتِلُوهُمْو با مشركان قتال كنيدحَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌتا آن غايت كه فتنه نباشد يعنى از شرك اثر نماندوَ يَكُونَ الدِّينُو باشد پرستش و طاعتلِلَّهِمر خداى رافَإِنِ انْتَهَوْاپس اگر از مشركان بازايستند از كفرفَلا عُدْوانَپس نيست ستمكارى يعنى جزاى آنإِلَّا عَلَى الظَّالِمِينَمگر بر ستمكارانالشَّهْرُ الْحَرامُماه حرام يعنى ذىالقعده اين سال كه به عمره قضا مىرويدبِالشَّهْرِ الْحَرامِبه ماه حرام است يعنى ذىالقعده ماضى كه شما را منع كردند معنى آنست كه اگر جنگ كنند مترسيد كه ايشان در آن ماه حرام شما را از مكّه بازداشتند شما نيز درين ماه حرام اگر قتال كنيد بعوض آن دمار از ايشان برآريدوَ الْحُرُماتُ قِصاصٌو حرمتها را مساوات است يعنى ترك حرمت شما اين ماه را بدل است از ترك حرمت ايشان آن ماه رافَمَنِ اعْتَدى عَلَيْكُمْپس هر كه بر شما ظلم كند به ابتداى مقاتلهفَاعْتَدُوا عَلَيْهِپس شما نيز برو ستم كنيد يعنى با او قتال نمائيد اين لفظ بر سبيل مشاكلت است و مراد آنكه جزاى ستم او به دو رسانيدبِمِثْلِ مَا اعْتَدى عَلَيْكُمْبمانند آن چيزى كه بر شما ستم كرده استوَ اتَّقُوا اللَّهَو بترسيد از خداى و پرهيزگارى كنيدوَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَو بدانيد كه خداىمَعَ الْمُتَّقِينَبا پرهيزگاران است به نصرت و معاونت و چون حضرت رسالتپناه ص عزم عمره قضا كرد جمعى گفتند كه ما توشه راه نداريم و آنها را كه دسترس هست بما چيزى نمىدهند كه توشه راه سازيم حكم شد كه -