3 / 92
هرگز نيابيد نيكوكارى را تا آنكه خرج كنيد از آنچه كه دوست مىداريد و هر چيز كه خرج كنيد خدا بوى داناست ( 92 )
3 / 93
همهء طعام حلال بود بر بنى اسرائيل الا آنچه حرام كرده بود يعقوب بر خويشتن پيش از ان كه توريت نازل كرده شود بگو بياريد توريت پس بخوانيد آن را اگر هستيد راستگو ( 93 )
3 / 94
پس هر كه دروغ بندد بر خدا بعد ازين پس آن گروه ايشانند ستمكاران ( 94 )
3 / 95
بگو راست گفت خدا پس پيروى كنيد ملّت ابراهيم را حنفى كيش شده و نبود از مشركان ( 95 )
شرح
لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُواهرگز نيابيد نيكوئى ، و بدانچه مىطلبيد از خير نرسيد يا نيابيد بهشت را تا آنكه نفقه كنيد و صدقه دهيدمِمَّا تُحِبُّونَاز آنچه دوست مىداريد از مال ، كه بر فقرا تصدق نمائيد يا جاه كه بدان معاونت درماندگان كنيد يا بدن كه قوّت آن را به طاعت مبذول سازيد يا دل كه آن را وقف محبت الهى گردانيد يا جان كه آن را در راه رضاى حق دربازيد يا سر كه آن را از ادناس تعلق بما سوى اللّه بپردازيد و گفتهاند هر كه محبوب خود را نفقه كند در دنيا بمطلوب خود برسد در عقبى و هر كه از سر دنيا و عقبى بگذرد بقرب حضرت مولى برسد بيتمى صرف وحدت كسى نوش كرد * كه دنيا و عقبى فراموش كردبعد از نزول اين آيت ابو طلحه انصارى رض بجناب رسالتپناه آمده گفت يا رسول اللّه اطيب اموال و احبّ آن نزديك من بيرحاست هرجا كه خدا حكم كند وضع كن و آن باغى بود در غايت مرغوبى و نهايت تازگى و خوبى كه حضرت رسول گاهگاه بدان درآمدى و از آب و ميوه آن تناول فرمودى پس در جواب ابو طلحه رض گفت بخبخ اين ماليست با سود بسيار و حضرت آن باغ را در ميان اقرباى او قسمت فرمودوَ ما تُنْفِقُواو آنچه نفقه مىكنيدمِنْ شَيْءٍاز چيزى ، خواه اندك خواه بسيار و خواه از محبوبات اموال خودخواه از غير آنفَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌپس به درستى كه خدا بدان چيز داناست و بر حسب نيت شما شما را جزا خواهد دادكُلُّ الطَّعامِهمه انواع خوردنىهاكانَ حِلًّابوده است حلاللِبَنِي إِسْرائِيلَمر فرزندان يعقوب را آوردهاند كه چون اين آيت فرود آمد كه فبظلم من الذين هادوا حرمنا عليهم طيبات احلت لهم يعنى بشومى ظلم و معصيت جهودان بعضى از طعامهاى پاك حلال چون لحوم ماهى و شحوم غنم و بقر و امثال آن بر ايشان حرام كرديم يهود ازين سخن آشفته شده گفتند اينها ابدا حرام بوده است حق سبحانه ، اين قول را تكذيب كرد و فرمود كه خوردن همه طعامها بر يعقوب و اولاد او حلال بودإِلَّا ما حَرَّمَمگر آنچه حرام كردإِسْرائِيلُ عَلى نَفْسِهِيعقوب ع بر تن خويش و آنچنان بود كه يعقوب ع را مرضى عارض شد نذر فرمود كه اگر او را خداى تعالى شفا دهد هر طعام و شراب كه دوستتر دارد بر خود حرام سازد حق سبحانه او را شفا بخشيد گوشت و شير شتر را كه از همه مطعومات و مشروبات دوستتر داشتى تقربا الى اللّه تعالى او وفاء به نذر بر خود حرام ساخت جهودان بمتابعت او از تناول اينها اجتناب نموده گفتند در توريت به حرمت اينها حكم كرده است حق سبحانه و تعالى فرمود كه نه چنينست كه ايشان مىگويند بلكه يعقوب ع اينها را بسبب نذر بر خود حرام كردمِنْ قَبْلِ أَنْ تُنَزَّلَ التَّوْراةُپيش از آنكه فروفرستادهشود توريت و اگر ايشان همچنان بر انكار اصرار نمايندقُلْ فَأْتُوا بِالتَّوْراةِبگو بياريد توريت صحيح رافَاتْلُوهاپس بخوانيد آن را يعنى آيت تحريم اين اشياء را از آن تلاوت كنيدإِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَاگر هستيد راستگويان و چون يهود از آوردن توريت ابا كردند افتراى ايشان بر خاص و عام روشن شدهفَمَنِ افْتَرىپس هر كه افترا كند و بربنددعَلَى اللَّهِ الْكَذِبَبر خدا دروغ را در تحليل و تحريممِنْ بَعْدِ ذلِكَاز پس آنكه ظاهر شد كه تحريم از اسرائيل بوده نه از ملك جليلفَأُولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَپس آن مفتريان ايشان ستمكارانند و هيچ ستمى وقف جبريل عليه السلام از ترك انصاف بدتر نيستقُلْ صَدَقَ اللَّهُبگو راست گفت خدا در خبر تحريم و سخن يهود دروغ بودفَاتَّبِعُواپس متابعت كنيدمِلَّةَ إِبْراهِيمَكيش ابراهيم و دين او راحَنِيفاًبيان حال ابراهيمست كه مستقيم بود بر دين اسلام و مائل از غير آنوَ ما كانَ مِنَ الْمُشْرِكِينَو نبود ابراهيم ع از شركآرندگان .