59 / 4
اين عذاب بسبب آنست كه ايشان مخالفت كردند با خدا و رسول او و هر كه مخالفت كند با خدا پس هر آئينه خدا سختكنندهء عقوبت است ( 4 )
59 / 5
آنچه بريديد از درخت خرما يا گذاشتيد آن را ايستاده بر بيخ خودش پس بفرمان خدا بود و تا خوار كند بدكاران را ( 5 )
59 / 6
و آنچه عايد گردانيد خدا بر پيغامبر خود از اموال نبى نضير پس نتاخته بوديد بر آن اسپان را و نه شترها را و ليكن خدا غالب مىگرداند پيغامبران خود را بر هر كه خواهد و خدا بر هر چيز تواناست ( 6 )
شرح
ذلِكَاين عذابها مر ايشان رابِأَنَّهُمْبسبب آنست كه ايشانشَاقُّوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُدشمنى كردند با خداى و رسول او صلى اللّه عليه و سلّم و مخالفت ورزيدندوَ مَنْ يُشَاقِّ اللَّهَو هر كه دشمن دارد خداى رافَإِنَّ اللَّهَپس به درستى كه خداىشَدِيدُ الْعِقابِسخت عقوبت است مر او را و امثال او را آوردهاند كه در زمان محاصره حكم شد تا خرمابنان ايشان را قطع كنند غير از نخل عجوه عبد اللّه رض بن سلام و ابو ليلى مازنى رض بدان مهم مأمور گشتند ابو ليلى اجود انواع تمر را مىبريد و مىگفت كه بدين دل منافقان را مىشكنم عبد اللّه بن سلام بدترين انواع آن را مىبريد و مىگفت مىدانم كه خداى تعالى اين نخيل را بدست مسلمانان باز دهد پس آنچه بهترست براى ايشان مىگذارم حق سبحانه آيت فرستاد كهما قَطَعْتُمْآنچه بريديدمِنْ لِينَةٍاز خرمابنانأَوْ تَرَكْتُمُوهايا بگذاشتيد آن راقائِمَةً عَلى أُصُولِهاايستاده بر اصلهاى خود -فَبِإِذْنِ اللَّهِپس بامر خداست و به پسند وى براى آنكه تا شما را يارى دهدوَ لِيُخْزِيَ الْفاسِقِينَو براى آنكه خوار گرداند جهودان را كه بيرونرفتگانند از دائره ايمان آوردهاند كه چون بنى نضير جلا كردند پنجاه زره و پنجاه خود و سه صد و چهل شمشير از ايشان بازماند و اموال و اعقار ايشان مجموعه فى شد يعنى تمام خاصه پيغمبر صلى اللّه عليه و سلّم بود پس آن حضرت ص هر چيز بهر كس كه خواست بداد و عقارات را بعضى به مردم بخشيد و كثر روايات ناظر بهآنست كه آن را مخمس بساخت و امام اعظم برين رفته و حق سبحانه درين باب مىفرمايد كهوَ ما أَفاءَ اللَّهُو آنچه بازگردانند خداىعَلى رَسُولِهِبر فرستاده خودمِنْهُمْاز مال و ملك ايشان يعنى غنيمت بوى ارزانى داشتفَما أَوْجَفْتُمْپس نتاختيدعَلَيْهِبر تحصيل آنمِنْ خَيْلٍهيچ اسپىوَ لا رِكابٍو نه شترى يعنى پياده بدين حصار آمديد و زياده جنگى نيز واقع نشده كه شما را كلفتى رسيده باشد و شما بحرب و كارزار اين حصار را فتح نكرديدوَ لكِنَّ اللَّهَو ليكن خداى به نصرت خوديُسَلِّطُ رُسُلَهُمسلط و مستولى مىسازد پيغمبران خود راعَلى مَنْ يَشاءُبر هر كه مىخواهدوَ اللَّهُ عَلى كُلِّ شَيْءٍو خداى بر همه چيزها از غالبيت پيغمبران و مغلوبيت دشمنانقَدِيرٌتواناست گاهى بسبب ظاهر چون قتال و جدال ايشان را غلبه مىدهد و گاهى بسببى پنهان چون القاى ترس و بيم در دل ايشان مىافگند .