56 / 61
از آنكه عوض شما آريم قوى مانند شما و بيافرينيم شما را در عالمى كه نمىدانيد ( 61 )
56 / 62
و هر آئينه دانستهايد آفرينش نخستين را پس چرا نه پند مىگيريد ( 62 )
56 / 63
آيا ديديد آنچه مىكاريد ( 63 )
56 / 64
آيا شما مىرويانيد آن را يا ما رويانيدهايم ( 64 )
56 / 65
اگر خواهيم بگردانيم آن زراعت را گياهى در هم شكسته پس بتعجب آئيد گوئيد ( 65 )
56 / 66
هر آئينه ما غرامت كشندگانيم ( 66 )
56 / 67
بلكه محروم ماندگانيم ( 67 )
56 / 68
آيا ديديد آن آب را كه مىآشاميد ( 68 )
56 / 69
آيا شما فرودآوردهايد آن را از ابر يا ما فرودآرندگانيم ( 69 )
56 / 70
اگر خواهيم شور گردانيم آن را پس چرا نه شكر مىكنيد ( 70 )
شرح
عَلى أَنْ نُبَدِّلَبراى آنكه تبديل كنيم از شماأَمْثالَكُمْكسان را كه مانند شمااند يعنى شما را بميرانيم و ديگران را بياريموَ نُنْشِئَكُمْبيافرينيم ديگرباره شما رافِي ما لا تَعْلَمُونَدر صورتى و هيئاتى كه نمىدانيد امروز يعنى كافران را در زشتترين صورتى و مؤمنان را در بهترين هيئاتىوَ لَقَدْ عَلِمْتُمُو به درستى كه دانستهايد شماالنَّشْأَةَ الْأُولىآفريدن نخستين را كه نطفه بوديد و علقه شديد به آخر و بدان هم اقرار داريدفَلَوْ لا تَذَكَّرُونَپس چرا ياد نمىكنيد توانائى حق را بر نشأة اخرى چه هر كه بر ان قادرست ازين عاجز نتواند بود نظمآنكه ما را ز خلوت نابود * مىكشد تا به جلوهگاه وجودبار ديگر كه از سموم هلاك * روى پوشيم زير پرده خاكهم تواند بامر كن فيكون * كارد از گوشه لحد بيرونأَ فَرَأَيْتُمْاخبار نمائيدما تَحْرُثُونَآنچه كشت مىكنيد و تخمى در زمين مىافگنيدأَ أَنْتُمْ تَزْرَعُونَهُآيا شما مىرويانيد آن تخم راأَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَيا ما رويانيدهايم حرث فعل عبد است و زرع فعل خداى و در خبر آمده كه نگويد يكى از شما كه زرعت و ليكن گويد حرثت چه شق ارض و القاى بذور درو از بنده است و رويانيدن از حق سبحانهلَوْ نَشاءُاگر خواهيملَجَعَلْناهُهر آئينه گردانيديم آن چيزى را كه كشتهايدحُطاماًگياهى در هم شكسته پيش از رسيدن يا كاهى بىدانهفَظَلْتُمْ تَفَكَّهُونَپس همه روز باشيد از ان قضيه و بليّه كه شگفت مايند يا بر آفت آن اندوهناك باشيد يا از جهد و سعى خود پشيمان گرديد و مىگوئيدإِنَّا لَمُغْرَمُونَآيا ما تاوانزدگانيم و حفص انّا خواند بطريق خبر يعنى به درستى كه ما غرامتيافتگانيمبَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَبلكه ما بىبهرهگانيم از روزىأَ فَرَأَيْتُمُآيا خبر باز دهيدالْماءَ الَّذِي تَشْرَبُونَاز آبى كه مىآشاميد براى تسكين عطش و زندگانى شما بوى بازبسته استأَ أَنْتُمْ أَنْزَلْتُمُوهُآيا شما فروفرستادهايد آن رامِنَ الْمُزْنِاز ابر سفيدأَمْ نَحْنُ الْمُنْزِلُونَيا ما فروفرستندهايم آبى شيرين لطيف رالَوْ نَشاءُ جَعَلْناهُاگر خواهيم گردانيم آن آب راأُجاجاًتلخ و شور و نفع از وى منقطع سازيمفَلَوْ لا تَشْكُرُونَپس چرا شكر نمىگوئيد خداى را برين نعمت .