3 / 15
بگو اى محمد آيا خبر دهم شما را به آنچه بهترست ازين مر متقيان را باشد نزديك پروردگار ايشان بوستانها ، مىرود از زير آن جويها جاويد باشند در ان و باشند زنان پاكيزه و باشد خوشنودى از خدا و خدا بيناست به بندگان ( 15 )
3 / 16
آنان كه مىگويند اى پروردگار ما هر آئينه ما ايمان آورديم پس بيامرز ما را گناهان ما و نگاه دار ما را از عذاب آتش ( 16 )
3 / 17
شكيبكنندگان و راست گويندگان و فرمانبردارندگان و خرجكنندگان و آمرزش خواهندگان در اوقات سحر ( 17 )
شرح
قُلْ أَ أُنَبِّئُكُمْبگو اى محمد ص آيا خبر دهم شما را اى درويشان صحابه رضبِخَيْرٍ مِنْ ذلِكُمْبه بهتر ازينها كه گفته شدلِلَّذِينَ اتَّقَوْابراى آنها كه پرهيز كردند از شرك كه عامه مؤمنان باشند يا از ارتكاب فواحش بگذشتند يا متاع دنيا را دست بازداشتند چون اهل صفه مر ايشان راستعِنْدَ رَبِّهِمْنزديك پروردگار ايشانجَنَّاتٌبوستانهاست كه اندكى از ان بهترست از دنيا و آنچه دروست و در حديث آمده كه لموضع سوط من الجنة خير من الدنيا و ما فيها پس صفت آن بوستانها مىكند كهتَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهارُمىرود از زير قصور يا اشجار آن بوستان جويهاى آبخالِدِينَ فِيهاجاويد باشند متقيان در آن بوستانها ذكر خلود جهت آنست كه نعمت خلود در آن بخوف انقطاع منغص نگرددوَ أَزْواجٌو مر ايشان را جفتهااند از حورى و انسىمُطَهَّرَةٌپاكيزه از قاذوراتى كه نساء دنيا را باشد يا پاكيزه در خلق و خلقوَ رِضْوانٌ مِنَ اللَّهِو ديگر ايشان را خوشنودى ست از خدا و اين از بهشت و نعيم او بهترستوَ اللَّهُ بَصِيرٌو خدا بيناستبِالْعِبادِبه بندگان و احوال ايشانالَّذِينَمتقيان كه نازل منازل جنان خواهند بود آنانند كه از روى نيازيَقُولُونَ رَبَّنامىگويند اى پروردگار ماإِنَّنا آمَنَّابه درستى كه ما گرويدهايم بهآنچه تو فرمودىفَاغْفِرْ لَناپس بيامرز براى ماذُنُوبَناگناهان ما را امروز خطّ كرم بر دفتر عصيان ما كش بفضل تووَ قِنا عَذابَ النَّارِو فردا ما را از عذاب دوزخ نگاهدارالصَّابِرِينَ وَ الصَّادِقِينَديگر صفت ايشان مىكند كه صبركنندگانند بر اداى فرائض و سنن يا بر ترك محظورات و شبهات يا در وقت هجوم آفات و بليات و راستانند در قول و فعل و نيتوَ الْقانِتِينَو فرمانبردارانند امر خدا را در پنهان و آشكاراوَ الْمُنْفِقِينَو نفقهكنندگانند از مال حلال بر اهل استحقاقوَ الْمُسْتَغْفِرِينَو آمرزشخواهندگانندبِالْأَسْحارِدر سحرها كه اوقات اجابت دعواتست يا نماز گذارندگان در ثلث آخر شب يا اداكنندگان نماز بامداد به جماعت محققان گويند كه اهل تقوى صابرانند در كشيدن بار رياضت و صادقانند در انتهاج مناهج ارادت و قانتانند در سلوك الى اللّه و سير فى اللّه بىقصور و فتور و منفق صفات و ذوات از روى محبت و مستغفرانند از ذنوب قلوب كه توجهست به غير حق بيتگناه آمد شهود ما سوى اللّه * ازين نوع گناه استغفر اللّهو ازين صفات كه مذكور شد صبر مبدأ سلوكست و صدق ابتداى تخلّق باخلاق مالك الملوك و قنوت اشتغال به نقص نفس بو الفضول و انفاق سبب تكميل او در رتبه قبول و مراد از استغفار فنا در توحيدست و تا ستاره هستى سالك در مغرب فنا متوارى نشود خورشيد بقائى ابد از مطلع فيض ازلى طالع نگردد و ذكر سحر كه نزديك زوال ظلمت شب و ظهور صفاى روزست اين فائده مىدهد كه چون شواهد جبروت بر هياكل ملك و ملكوت مستعلى شد در شب وجود ما عدا كه نمودنى بودست زائل گشته صبح شهود وحدت از افق حقيقت رو نمايد و سر اين هر كلام تمام اذا اطفا السراج فقد طلع الصبح اينجا چهره كشايد رباعىلمعه نور قدم چو تافت ز اكوان * جمله مرادات محدثات برآمدصبح وصالش دميد در همه آفاق * هر طرف بانگ الصلاة برآمددر اسباب نزول آورده كه دو حبر از احبار شام به مدينه آمده از حضرت پناه سؤال كردند كه بزرگترين كلمه و شريفترين شهادتى در كلام خدا كدامست اين آيت نازل شد كه .