40 / 61
خدا آنست كه آفريد براى شما شب را تا آرام گيريد در آن و آفريد روز را بوجهى كه دران ديدن يكديگر باشد هر آئينه خدا خداوند فضل است بر مردمان و ليكن اكثر مردمان شكر نمىكنند ( 61 )
40 / 62
اينست خدا پروردگار شما آفرينندهء هر چيز نيست هيچ معبود بجز وى پس از كجا برگردانيده مىشويد ( 62 )
40 / 63
همچنين برگردانيده مىشوند آنان كه بآيات خدا انكار مىكردند ( 63 )
40 / 64
خدا آنست كه ساخت براى شما زمين را قرارگاه و آسمان را سقفى و صورت بست شما را پس نيكو ساخت صورتهاى شما و روزى داد شما را از پاكيزهها اينست خدا پروردگار شما پس بسيار با بركت است خدا پروردگار عالمها ( 64 )
شرح
اللَّهُ الَّذِي جَعَلَخداى به حق آن است كه بيافريدلَكُمُ اللَّيْلَبراى شما شب را تيره و بمزاج باردلِتَسْكُنُواتا ساكن شويدفِيهِدرو به جهت ضعف حركات و سكون حواسوَ النَّهارَو بيافريد روز رامُبْصِراًروشنكننده و بمزاج حار تا ببينيد چيزها را و حركات شما در اكتساب معاش قوى شودإِنَّ اللَّهَبه درستى كه خداى تعالىلَذُو فَضْلٍهر آئينه خداوند بخشش بزرگ است و بسيارعَلَى النَّاسِبر آدميان به آفرين ليل و نهار يا بخلق و رزق يا به ترتيب امورى كه قوام مصالح ايشان در نفس و مال بدان استوَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِو ليكن بيشتر مردمانلا يَشْكُرُونَسپاسدارى نمىكنندذلِكُمُ اللَّهُآنكه اين كارها كند خداى استرَبُّكُمْپروردگار شماخالِقُ كُلِّ شَيْءٍآفريننده همه چيزهالا إِلهَ إِلَّا هُوَنيست هيچ معبودى سزاوار مگر اوفَأَنَّى تُؤْفَكُونَپس چگونه و بچه وجه گردانيده مىشويد از عبادت او به عبادت غير اوكَذلِكَهمچنانكه بگردانيده شد اين قوميُؤْفَكُ الَّذِينَبگردانيده مىشوند آنان كهكانُواهستند كه از روى عنادبِآياتِ اللَّهِ يَجْحَدُونَآيتهاى خداى تعالى را انكار مىكنند و از پذيرفتن آن ابا مىنمايند و بازمىايستنداللَّهُ الَّذِي جَعَلَخداى تعالى آن كسى است كه بساختلَكُمُ الْأَرْضَبراى شما زمين راقَراراًموضع قرار و آرام تا به روى مىرويد و مىنشينيدوَ السَّماءَ بِناءًو گردانيده آسمان را بناى برافراشتهوَ صَوَّرَكُمْو بنگاشت شما را اى آدميانفَأَحْسَنَ صُوَرَكُمْپس نيكو ساخت صورتهاى شما را يعنى قامتهاى شما راست كرد و رويهاى شما را پاكيزه و اعضاى شما را متناسب آفريدوَ رَزَقَكُمْو روزى داد شما رامِنَ الطَّيِّباتِاز پاكيزهها يعنى ماكولات لذيذ و متميز گردانيد روزى شما را از روزى حيوانات در بحر الحقائق فرموده كه حسن صورت انسانى در ان است كه او مرآت جهاننما است همه حقايق علوى و سفلى را و مجموع دقائق صورى و معنوى را جامع است و انوار معرفت ذات و آثار شناخت صفات از آئينه حقيقت جامعه وى لائح رباعىاين صورت تو آئينه سرّ وجود * روشن ز رخت پرتو انوار شهودمجموعه هر دو كونى كس چون نيست * در مملكت صورت و معنى موجودذلِكُمُ اللَّهُآنكه چنين تصوير كرد خداى استرَبُّكُمْآفريدگار شمافَتَبارَكَ اللَّهُپس برتر است خداى و بزرگوارتررَبُّ الْعالَمِينَپرورنده عالمان از جن و انس و جز آن .