جملهء الَّذِى جَمَعَ مَالًا وَ عَدَّدَهُ در واقع به منزلهء علّت براى « همز » و « لمز » و عيبجويى كردن آنهاست ، يعنى ثروت سرشار دنيا آنها را چنان مست و مغرور ساخته كه افراد تهيدست با ايمان را به باد سخريّه و استهزاء مىگيرند و گمان مىكنند نه تنها اين ثروتها جاودانى است ، بلكه به آنها نيز آب و رنگ جاودانگى مىدهد در حالى كه « از نسيمى دفتر ايّام بر هم مىخورد ! »
بررسى حال دنياپرستان عجايب و شگفتىهايى به ما نشان مىدهد كه عقل آدمى را مات و مبهوت مىكند ، بعضى از آنان را سراغ داريم با اينكه در علوم ظاهرى و مادّى پيش رفته بودند ، هدفى جز جمع آورى ثروت نداشتند و هنگامى كه از آنها سؤال مىشد شما با اين ثروت چه مىخواهيد بكنيد ، نه تشكيل خانواده دادهايد نه مسافرتهاى تفريحى مىرويد و نه . . . در پاسخ مىگفتند : ما از اين دلخوش هستيم كه يك « صفر » بر ارقام اموال ما افزدوده شود !
* * *
نتيجهء نهايى
از مجموع آيات فوق و تفسيرى كه بر آن ذكر شد چنين نتيجه مىگيريم كه مسئلهء حرص و آز و دنياپرستى و دلباختگى و دلدادگى نسبت به مواهب مادّى از ديدگاه قرآن بسيار خطرناك و نكوهيده و مايهء انواع شرّ و فساد است و به يقين در مسير خودسازى و تكامل اخلاق از بزرگترين موانع محسوب مىشود .
* * *
حرص و دنياپرستى در احاديث اسلامى
واژهء حرص و الفاظ مترادف و هم معنى آن در احاديث اسلامى ، به طور وسيع مورد بحث واقع شده و آثار و پى آمدهاى بسيار منفى براى آن ذكر گرديده است كه بخشى را گلچين كرده در ذيل از نظر مىگذرانيم :