1 - طرق علمى .
2 - طرق عملى .
در قسمت « علمى » شخص حسود بايد روى دو چيز مطالعه و دقّت كند يكى پيامدها و آثار ويرانگر حسد از نظر روح و جسم و ديگر ريشهها و انگيزههاى پيدايش حسد .
همان گونه كه شخص معتاد به يك اعتياد خطرناك ، مانند اعتياد به هروئين ، بايد سرانجام كارِ معتادان را بررسى كند و ببيند آنها چگونه سلامت و تندرستى خود را از دست داده و زن و فرزند و حيثيّت اجتماعى آنها بر باد مىرود و با دردناكترين وضعى در جوانى جان مىسپارند و نه تنها كسى از مرگ آنها ناراحت نمىشود بلكه مرگ او را سعادتى براى خانواده و فاميل و دوستانش مىشمرند ! همينطور « حسود » بايد بينديشد كه اين بيمارى اخلاقى به زودى جسم او را بيمار مىكند ، مانند خوره روح او را مىپوساند و مىخورد و از بين مىبرد ، خواب و آرامش را از او سلب مىكند و هالهاى از غم و اندوه هميشه اطراف قلب او را گرفته است و از آن بدتر اينكه مطرود درگاه خدا مىشود و به سرنوشتى همچون ابليس و قابيل گرفتار مىآيد و تازه با همهء اينها نيز نمىتواند به مقصود خود يعنى زوال نعمت محسود برسد !
بى شك مرور بر اين آثار و پيامدها و بررسى مكرّر احاديث نابى كه در اين زمينه آمده و در بخشهاى گذشته به آن اشاره شد ، تأثير بسيار مثبتى در درمان اين بيمارى اخلاقى دارد .
« حسود » بايد بينديشد ، اگر موادّ مخدّر سلامت روح و جسم را بر هم مىزند و مرگ زودرس و رقّتبار را به استقبال او مىفرستد ، او نيز علاوه بر بيمارىهاى جسمى و روانى ، آخرت خود را هم از دست مىدهد ، چرا كه عملًا به حكمت خدا اعتراض مىكند و در پرتگاه شرك و كفر سقوط مىنمايد ، اينها از يك سو .
از سوى ديگر در بارهء انگيزههاى حسد بايد بينديشد و ريشههاى آن را يكى پس از ديگرى قطع نمايد ، اگر دوستان ناباب و وسوسههاى آنها او را به اين وادى كشانده است با آنها قطع رابطه كند و هرگاه تنگنظرى و بخل سرچشمهء اين رذيلهء اخلاقى شده ، به
اخلاق در قرآن ( فارسى ) — صفحة 147
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٤٧