ظاهرا شاه محمد شيرازى فقط قسمت نكوهش صوفيهء حديقة الشيعة را مطالعه كرده است . براى اينكه مىنويسد چرا اردبيلى فقط در همين باب نام خود را آورده است ؟
ولى چنين نيست ، بلكه اردبيلى در باب زندگانى امام على عليه السّلام ، هنگام بيان چگونگى ولادت او در كعبه ، نيز به نام خود تصريح كرده است : « اما فقير كثير التقصير ، احمد اردبيلى ، در بعضى از كتب قدماى علماى اماميه اين روايت را با زيادتيها و اندك اختلافى ديده و آن اختلاف . . . » . « 1 » اما اينكه چرا در اول كتاب به نام خود تصريح نكرده ، به اين دليل است كه حديقة الشيعة جلد اولى هم داشته و خود اردبيلى چهار مورد به آن ارجاع « 2 » و دو مورد هم تصريح به جلد دوم بودن « 3 » همين حديقة الشيعة فعلى كرده است . لذا احتمال دارد روش معمول را رعايت كرده و در ديباچهء جلد اول به اسم خود تصريح كرده باشد .
11 - « نويسنده كاشف الحق ، دربارهء مؤلفان و نويسندگان كتابها ، آگاهيهاى كافى نداشته است ؛ از اين روى به استنادهاى حديقه ، نمىتوان اعتماد كرد ، مگر اينكه نشانههاى ديگر ، آن را ثابت كند . بخشى از كتابها نيز ، توسط تنظيم كنندگان حديقه ياد شده كه هيچ گونه سنديت ندارد . . . » « 4 »
در پاسخ اين عزيز نيز بايد گفت كه محقق اردبيلى هم در چنين شرايطى بوده است چنان كه در كتاب ارزنده مجمع الفائدهاش مىگويد : « از آثار شيخ مفيد بجز « مقنعه » چيزى باقى نمانده « 5 » ، با اينكه حدود پنجاه اثر از آثار شيخ مفيد تا زمان ما باقى مانده و به همت كنگرهء شيخ مفيد در چهارده مجلد چاپ شده است . شبيه همين سخن را درباره آثار شيخ صدوق ذكر كرده است .
هامش
( 1 ) - « حديقة الشيعة » ، ص 110
( 2 ) - صفحات : 1 ، 425 ، 740 ، 801
( 3 ) - صفحات : 631 و 598
( 4 ) - « مجله حوزه » ، شماره 75 ، ص 195
( 5 ) - ج 5 ، ص 9 - 10