هرگز سنت الهى را به گفته كسى ترك نخواهم كرد . و هم در « جمع بين الصحيحين » آورده « 1 » كه رسول خدا در منى و عرفات نماز را دو ركعت مىكرد و شيخين هم موافقت رسول را در اين امر منظور داشتند و عثمان در اول خلافتش متابعت كرد و چون ديد كه حكومتش استقرار يافت و اگر بدعتى كند و يا تغيير حكمى نمايد از پيش مىرود نماز را تمام مقرر داشت و قصر را بر طرف نمود .
و عبد اللّه عمر هم مىگفت كه ما با رسول خدا و در خلافت ابا بكر و عمر در منى نماز را دو ركعت مىكرديم بعد از آن با عثمان به حكم او چهار ركعت نماز گزارديم . و حميدى در « جمع بين الصحيحين » از چند طريق آورده « 2 » كه رسول خدا هميشه در سفر نماز را قصر مىفرمود ، عثمان تغيير و تبديل شريعت نموده حكم كرد كه كسى قصر نكند . و ثعلبى در تفسيرش ذكر كرده است « 3 » كه از عثمان مروى است كه گفت در قول حق تعالى آنجا كه مىگويد :
إِنْ هذانِ لَساحِرانِ
« 4 » « هذين » است و اين غلطى است كه عرب راست خواهند كرد چون قرآن به زبان ايشان است ؛ پس كسى به او گفت كه چون مىدانى كه غلط است چرا درست نمىكنى و تغيير نمىدهى ؟ گفت : بگذاريد به حال خود باشد كه اين غلطى است كه حلال را حرام نمىكند و حرام را حلال نمىگرداند ! ؟
و علامه حلى در « نهج الحق » اين گفتگو را از مطاعن او شمرده « 5 » و بعضى از فضلاى اهل سنت جواب گفتهاند كه چون عثمان را واجب بود متابعت صورت خط قرآن نمودن تصحيح آن نكرد و چون در قرآن چنين ديد به حال خود گذاشت و
هامش
( 1 ) . الطرائف ص 489 از جمع بين الصحيحين .
( 2 ) . الطرائف ص 489 و 490 از جمع بين الصحيحين .
( 3 ) . الطرائف ص 490 و نهج الحق ص 304 از تفسير ثعلبى نقل كردهاند .
( 4 ) . سوره طه ، آيه 63 .
( 5 ) . نهج الحق حلى ص 304 .