بودى كه مردمان قريب العهد به كفرند هرآينه با ايشان جهاد مىكردم و ليكن مىترسم كه به كفر برگردند و به غير از صبر چاره ندارم .
و اگر آن سخن كه بر امير المؤمنين بستهاند راست بودى ، أبو بكر خود بر سر منبر نگفتى « لست بخيركم و علىّ فيكم » « 1 » چه هرگاه امير المؤمنين عليه السّلام او را « خير النّاس » گفته باشد خود نفى خيريّت از خود نمىكرد .
اما امارات و علاماتى كه ملا على دعوى كرد ، يكى فتح بلاد است كه در زمان شيخين شده .
جوابش اينكه پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله خبر داده بود كه تا سى سال ديگر اين فتوحات رو خواهد داد و اين بلاد مفتوح خواهد شد به خلافت هر كه بود و به سردارى هر كه باشد مىشد و بعد از رحلت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله خلفاى ثلاثه خود هيچيك حركت نكردند و به جائى نرفتند كه ايشان را دخلى باشد ؛ لشكر اسلام قوت گرفته بودند و از پيغمبر مژدهء فتح شنيده مىرفتند و فتح مىكردند .
ايشان را چه دخل بود كه آن فتوحات را از افضليت ايشان شمرده و جمع نمودن مصحف ، يكى از جملهء مطاعن عثمان است نه از فضايل او و بيان آن خواهد آمد و تقوى و ورع او نيز معلوم خواهد شد . و اتفاق در نصرت و مهاجرت كه ملا على گفته كه از عثمان به فعل آمد اگر غرضش دنيا نبوده موجب فضيلتى نمىشود و جميع مهاجرين با او درين دو چيز شريكند و به دو دختر كه يكى را كشت و با يكى به نحوى سلوك مىكرد كه موجب دلگيرى رسول خدا بود و دو دختر از خواهر خديجه بودند كه چون مادرشان نبود ، خديجه بزرگ كرده بود ، موجب فضلتى نبود .
و حيا و شرمى كه دعوى كرده آن نيز در بيان مطاعن او نقيضش ظاهر مىشود ان شاء اللّه تعالى و اگر شما سنّيان را حيا و شرم مىبود ، نام حيا و شرم بر عثمان نمىنهاديد ، اين حيا و شرم از گريختن و بعد از سه روز پيدا شدن بود ، يا از آن بود كه چون با
هامش
( 1 ) . شرح قوشچى بر تجريد ص 480 .