اما كتاب قول حق تعالى كه فرمود :
وَ سَيُجَنَّبُهَا الْأَتْقَى الَّذِي يُؤْتِي مالَهُ يَتَزَكَّى وَ ما لِأَحَدٍ عِنْدَهُ مِنْ نِعْمَةٍ تُجْزى
« 1 » چه جمهور اهل سنّت و اكثر اهل ملت بر آنند كه اين آيه در شأن ابى بكر نازل شده و « اتقى » كه درين آيه واقع است ، به معنى « اكرم » است ؛ به دليل قول حق تعالى :
إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْ
« 2 » ؛ يعنى به درستى كه گرامىترين شما نزد اللّه تعالى ، آن كسى است كه تقواى او بيشتر باشد و « افضل » و « اكرم » است و نمىخواهيم به افضل الّا اكرم را و مراد به « اتقى » نمىشود كه امير المؤمنين باشد ؛ زيرا كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله را نزد امير المؤمنين نعمت تربيت بود ؛ چه معنى آيات اين است كه زود باشد كه دور كنيم از آتش آن پرهيزكارى را كه مىدهد مال خود را به پاكى و نيكنامى نه به ريا و سمعه و هيچ كس را نزد او نعمتى نبود و برو منتى نداشت كه مكافات كرده شود و ليكن اين نفقه براى رضاى حق تعالى كرد ؛ پس زود باشد كه خوشنود گردد و برسد به ثوابى كه موعود است و بر ابى بكر ، كسى منتى نداشت پس هرچه كرده براى خدا كرده .
اما على ، چون رسول اللّه بر او حق تربيت داشت
وَ ما لِأَحَدٍ عِنْدَهُ مِنْ نِعْمَةٍ تُجْزى
« 3 » در شأن او راست نمىآيد .
و اما حديث كه دلالت بر افضليت ابى بكر و عمر دارد ، چندين حديث است :
يكى « اقتدوا بالذين من بعدى ابى بكر و عمر » « 4 » يعنى اقتدا كنيد به اين دو كس كه بعد از منند ابى بكر و عمر و پيغمبر همه كس را خطاب كرده كه اقتدا به ايشان كنند ؛ و حديث ديگر آنكه « أبو بكر و عمر سيّدا كهول اهل الجنة » « 5 » ؛ يعنى اين دو كس بهترين كهلهاى اهل بهشتاند و « كهل » كسى را مىگويند كه در ميان سى تا پنجاه باشد ؛
هامش
( 1 ) . سوره ليل ، آيه 17 - 19 .
( 2 ) . سوره حجرات ، آيه 13 .
( 3 ) . سوره ليل ، آيه 19 .
( 4 ) . ر . ك : الغدير ج 5 ص 322 ؛ تاريخ الخلفاء ص 61 ؛ الاستغاثه ص 134 ( چاپ اعلمى ) .
( 5 ) . ر . ك : الغدير ج 5 ص 322 ؛ الاستغاثه ص 134 ، صواعق ص 78 .