تخطي إلى المحتوى الرئيسي

زينت المجالس ( فارسى ) — صفحة 830

مساهمون:

ص٨٣٠
مواضع و قصبات بسيار دارد و اكثر آنديار گرمسير است و مردمش مسلمانند و در زهد و تقوى درجه عالى دارند

طنطله

شهريست كه بر سر كوه ساخته‌اند و اكثر عماراتش از سنك تراشيده است و در دامن آنشهر نهرى روانست در بزرگى برابر شط بغداد و آنشهر توابع بسيار دارد ،

طنجه مملكتى وسيعست

قسطنطنيه

از اقليم ششم است طولش از جزاير خالدات لوك و عرضش از خط استوا فح ع طالع عمارتش از خط استوا برج سرطانست قسطنطنين رومى از قياصره روم ساخته و از قديم الايام دار الملك ديار فرنك بود اكنون چند سال شد كه سلطانمحمد عثمانى كه پادشاه روم بود و بغايت عادل و فاضل و خوش‌طبيعت بر آنمللك استيلا يافته آن بلده داخل بلاد اسلام گشت و سلطان محمد سليم بر ولايت مصر و شام استيلا يافته و اكنون مجموع ديار روم و مصر و شام و يمن و حجاز و حبشه و بعضى از ديار مغرب و عراق عجم و نوشيروان و ارمنيه در تصرف آل عثمانست بالجمله آنشهر در جزيرهء افتاده است كه سه طرفش غربى و شرقى و جنوبى ببحر متصل است شمالش به خشكى پيوسته است و از طرف شرقى و غربى طول آنجزيره شش فرسنگست و آن بلده در قديم دو بارو داشته بلندى باروى درونى هفتاد و دو گز و عرضش بيست و پنج گز هزار و بيست و پنج برج دارد و در هر برجى يك ملازم و باروى بيرونى در علو چهل و دو گز است و عرضش هشت گز و فاصله ميان هردو بارو شصت گز و در آنشهر كنيسه‌ايست كه حواريان ساخته است طولش سيصد گز و عرضش دويست گز و بلندى ديوارش صد گز و سقف گنبد آن كنيسه را از مس ساخته‌اند و در آنشهر كنيسه ديگر بوده فرنگيان او را بيت المقدس خواندندى طولش يكميل كه مطبخ فرمان ايشان بوده و نزديك آن مطبخ سنگى سبز زمرد مانند طولش بيست و چهار گز عرضش شش گز به ديوار خانه‌اش صدر آنمقام نشانده و بر او شكل عيسى و مريم ( ع ) نگاشته و بر جوارش دوازده مثال بر اشكال حواريان ساخته بودند از طلاى احمر هريك در طول دو گز و نيم و چشمهاشان از ياقوت سرخ فروزان كرده و در وقت فتح آن تماثيل بدست سلطان محمد افتاد .

فصل سيم از جزو نهم در بيان عمارات رفيعه كه در اطراف ساخته‌اند

بقاى نام و ابقاى ذكر اولاد آدم متعلق و مربوط به بناهاى رفيع و عمارات منيع است