آمده گفت يا امير المؤمنين در اسلام مناهى بسيار است و من از جمله آنها اجتناب نميتوانم نمود يك خصلت از خصايل ناستوده و يك فعل از افعال نامرضيه بفرماى تا از آن احتراز نمايم امام المتقين فرمود كه از دروغگفتن اجتناب نماى آن شخص از خدمت امير المؤمنين عليه السّلام بازگشته گذر او بر خانه خمار افتاد خواست كه قدحى چند دركشد انديشيد كه اگر امير المؤمنين از من سئوال نمايد كه خمر خوردهء اگر بگويم آرى مرا حد زند و اگر انكار كنم دروغ گفته باشم من شرط نمودهام كه دروغ نگويم و همچنين اراده زنا كرده همين انديشه كرد و بهر گناهيكه در خاطرش خطور ميكرد بجهة التزام صدق احتراز مينمود پس به خدمت امير المؤمنين آمده گفت يا امير المؤمنين و اللّه جملهء مآثم و مناهيرا راستى از من باز داشت و بر من ظاهر شد كه دروغ سر همهء گناهانست
حكايت : در كتب تواريخ مسطور است كه عبد الرحمن بن محمد اشعث از حجاج شكست يافته
بسيستان گريخت جمعى از امراى سپاه او را اسير كرده نزد حجاج آوردند حجاج بسياست ايشان امر كرد يكى از آنميان گفت ايها الامير مرا بر تو حقيست حجاج پرسيد كه حق تو بر من چيست جواب داد كه روزى عبد الرحمن ترا دشنام ميداد من منع او كردم حجاج گفت در اينباب گواهى دارى اشاره بيكى از اسيران كرده گفت او در آن مجلس حاضر بود حجاج از او استفسار نمود آنشخص گفت راست ميگويد حجاج گفت تو چرا ابن اشعث را از شتم من مانع نيامدى آنمرد گفت من ترا دشمن ميداشتم حجاج بر زبان آورد كه او را بجهة حقى كه ثابت كرد و ترا بجهة راستى بخشيدم
حكايت : فضل بن سهل وزير مامون دو نديم داشت
يكى موسوم بنصر بن حارث و ديگرى متسم بثابت بن شروان شبى هردو نديم بمجلس شراب در حضور فضل سخنان هزلآميز به يكديگر ميگفتند و در اين اثنا هردو در غضب رفتند و نصر دست زد و دستار ثابت را انداخت ثابت مضطرب گشته فضل گفت اى ثابت اگر اضطراب تو بسبب آنست كه ميترسى كه بدين جهة آبروى تو در پيش من ريخته شود بر خود آسان گير كه آبروى تو وقتى نزد ما ريخته شد كه گفتى بر استر سوار شدم و در يكشب از دامغان به نيشابور رفتم
حكايت : آوردهاند كه شبى در مجلس صاحب عباد سخن از رتبهء شعر و شاعرى در ميان آمد
حضار مجلس اختلاف كردند جمعى گفتند كه شعر فضيلتى عالى و حيثيتى بلند است و برخى