نيست ؛ مثلًا تعبير چهار هزار شاگرد براى امام صادق عليه السلام معنايش اين نيست كه كمتر يا بيشتر نبودهاند ، و لذا با استقصايى كه انجام دادم تعداد شاگردان حضرت را كه شيخ در رجالش آورده است سه هزار و خردهاى است يعنى از سه هزار گذشته است و وارد چهار شده است ، لذا تعبير به چهار هزار شده است .
به كتاب الفين علامه رحمه الله هم از اين باب كه از هزار گذشته و وارد هزار دومى شده است الفين اطلاق شده است . و همينطور است در تعبير به اينكه يك سال در فلان جا ماندم و مانند آن كه ديگر حساب تمامى ايام و ساعات نمىشود . و به نحو تسامحى اين گونه تعبيرات انجام مىگيرد .
در هر حال در اينجا هم تعبير به « كاملين » براى جلوگيرى از احتمال تسامح در مورد حولين است .
2 - حد رضاع از حيث زياده بر حولين : در بحث از مقدار رضاع از دو جهت بحث انجام مىشود كه عبارتند از : 1 - حد رضاع از حيث زياده ، 2 - حد رضاع از حيث نقيصه .
در اينجا به بررسى حد آن از حيث زياده مىپردازيم :
الف - اقوال در مسأله : مشهور به شهرت خيلى قوى جواز ازدياد تا دو ماه است ولى عدهاى يا قائل به عدم محدوديت براى شير دادن شدهاند مثل شيخ مفيد در « مقنعه » كه مىگويد : در صورتى كه براى طفل ضرر نداشته باشد ، بيش از دو سال جايز است ولى استحقاق اجرت در كار نيست « 1 » . و يا تمايل به عدم محدوديت پيدا كردهاند ، مثل مرحوم صاحب مدارك « 2 » و مرحوم صاحب كفايه و شايد مرحوم صاحب مفاتيح هم از آنها باشد . يك احتمال هم هست كه عبارت است از عدم جواز بيش از دو سال ، كه بايد مورد بررسى بيشترى قرار بگيرد .
ب - ادله قول مشهور : عمده دليلى كه در اينجا مطرح شده است روايتى است كه
هامش
( 1 ) - مقنعة : 531
( 2 ) - نهاية المرام 1 : 464