توضيح مطلب : در مورد معناى يحرم من الرضاع ما يحرم من النسب ( بنابراين احتمال كه مراد از « ما » ذوات باشد نه افعال ) و اينكه مراد از « ما يحرم النسب » چيست ؟ سه احتمال وجود دارد .
احتمال اول : مراد اين باشد كه هر كدام از زنانى كه در نسب حرام ابدى هستند و حرمت على وجه اطلاق دارند مثل مادر ، خواهر ، اگر بواسطه رضاع نيز بوجود آمدند ، آنها نيز حرام هستند .
احتمال دوم : مراد از « ما يحرم من النسب » تمامى زنانى باشد كه حرمت آنها در نسب با وجود بقاء عنوان باقى باشد و اذن و عدم اذن در اين حرمت تأثير نداشته باشد . حال چه حرام ابدى باشند و چه حرام جمعى ، يعنى همان مواردى كه آيه شريفه متعرض شده است ( مطلب اول ) در حرام جمعى هم چه عنوان مأخوذ ذاتى باشد همچون اختيت و يا عنوان عرضى قابل زوال همچون زوجيت به هر حال ، با بقاء عنوان حرمت ازدواج باقى است .
احتمال سوم : مراد از « ما يحرم من النسب » اعم از معناى دوم و مواردى كه حرمت ازدواج با آنها بخاطر عدم اذن و رضايت آنها مىباشد « 1 » مثل ازدواج با بنت الاخ و
هامش
( 1 ) - ( توضيح بيشتر ) اشكال : عنوان رضايت و عدم رضايت و اذن همچون عنوان « اخت الزوجه » از عناوين عرضى قابل زوال مىباشد ، پس چه فرقى بين آنها وجود دارد كه به عنوان دو قسم مختلف از آنها ياد شده است ؟
پاسخ : هر چند اين دو عنوان هر دو از عناوين عرضى مىباشند ولى با هم در زوال و عدم زوال تفاوت دارند ، عنوان اخت الزوجه از ثبات بيشترى برخوردار بود ، نوعاً از بين نمىرود ، ولى در عنوان رضايت و عدم رضايت چنين غلبه نوعى وجود ندارد . استاد مد ظله اين دو را به مفاد صفت مشبهه و اسم فاعل تنظير مىكردند كه در اولى استمرار وجود دارد ولى در دومى چنين امرى ديده نمىشود .
از سوى ديگر عنوان اخت الزوجه وصف حقيقى خودش مىباشد ، ولى عنوان اذن و عدم اذن در واقع بر عمه و خاله عارض مىگردد و صفت حقيقى آن دو نمىباشد و اتصاف برادرزاده و خواهرزاده به اين وصف بالعرض مىباشد .
البته عنوان اخت الزوجه از عناوين اعتبارى است و همچون عناوين تكوينى ثبوت عينى ندارد ولى به هر حال عناوين اعتبارى در ظرف اعتبار ثبوت مناسب خود دارد و موصوف به اين عناوين ، خود اخت الزوجه مىباشد ، ولى عنوان اذن و عدم اذن را هر چند مىتوان عنوان تكوينى بشمار آورد ، ولى معروض حقيقى اين وصف عمه و خاله مىباشند ، ولى عقل انسان ، از اين وصف حقيقى ، وصف « مأذون العقد بودن » را انتزاع كرده آن را بر