حلى و متأثر از اوست . به كتب علامه هم كه مراجعه مىكنيم ، مىبينيم در مختلف نيز روايت محمّد بن مسلم با عبارت « لا تزوج » آمده است و علامه در ايضاح ، ابن فهد حلى در مهذّب البارع هم « لا تزوج » نقل كرده ، چون ايشان هم متأثر از علامه است ، عوالى اللآلى هم كه مىگويد من رواياتى را كه ابن فهد حلى نقل كرده در عوالى وارد مىكنم ، ايشان هم « لا تزوج » نقل مىكند ، خلاصه ، روايت محمّد بن مسلم را علامه حلى و به تبع ايشان فخر المحققين ، محقق كركى و شهيد ثانى و ابن فهد حلى و ابن أبي مهور هم با عبارت « لا تزوج » نقل مىكنند و شهيد ثانى در اين نقل منفرد نيست .
در هر حال ، آيا روايت محمّد بن مسلم « تزوج » است يا « لا تزوج » ؟ در عين حال به نظر مىرسد ، حق با مرحوم صاحب جواهر است و اصل روايت « تزوج » باشد ، چون خود علامه حلى در تذكره كه بعد از مختلف آن را نوشته « 1 » اين روايت را « تزوج » نقل مىكند و قبل از علامه هم هيچ كس ، چنين روايت را نقل نكرده است ، اگر به منابع حديثى كه اين روايت از آنجا گرفته شده مراجعه كنيم مىبينيم ، در تهذيب كه منبع اين حديث است و از آن نسخههاى بسيار معتبرى در دست است تمام نسخههاى تهذيب « تزوج » دارد ، - كتب ديگرى هم كه اين روايت را نقل كردهاند مانند وسائل ، حدائق ، كفايه سبزوارى ، نهاية المرام ، صاحب مدارك ، همگى « تزوج » دارد . خلاصه انسان مطمئن مىشود كه نسخهء علامه حلى در مختلف « لا تزوج » اشتباه است و بر فرض بسيار ضعيف هم كه اختلاف نسخه باشد ، چون متن حديث ثابت نيست لذا قابل استدلال نمىباشد .
بررسى مناقشه دوم صاحب جواهر رحمه الله و تابعين ايشان
اين كه گفتهاند اگر بر فرض ، عبارت روايت محمد بن مسلم « لا تزوج الخالة و العمة على بنت الاخ و بنت الاخت به غير اذنهما » هم باشد ، ظاهر يا محتمل اين است كه ضمير
هامش
( 1 ) - تاريخ فراغت از كتابت مختلف سال 708 و تاريخ تأليف تذكره سال 720 است