4 ) تتمهء كلام مرحوم آقاى خويى
سپس مرحوم آقاى خويى در تتمهء مطلب بالا مىفرمايند : بله ، شيخ در استبصار در مسئلهء بنت الزوجة المدخوله بها و غير المدخوله بها همان روايت تهذيب را با همان سند تهذيب نقل كرده است كه ما گفتيم « امرأته » با هاء ضمير است كه مربوط به بحث ما است لكن نسخهء استبصار امرأة بدون هاء ضمير است ولى اين نسخه قطعاً غلط است زيرا شيخ در ذيل اين روايت استشهاد به آيه
« رَبائِبُكُمُ اللَّاتِي فِي حُجُورِكُمْ مِنْ نِسائِكُمُ اللَّاتِي دَخَلْتُمْ بِهِنَّ »
مىكند كه مربوط به زوجهء خود شخص است . از اين استشهاد استفاده مىشود كه نسخهء استبصار نيز « امرأته » با هاء ضمير بوده تا با استشهاد تناسب داشته باشد . « 1 »
5 ) نقد كلام اخير محقق خويى :
اينكه ايشان فرمودند : تهذيب ، امرأته با هاء ضمير دارد و استبصار ، امرأة بدون هاء دارد منتهى نسخهء استبصار غلط است ، ما مراجعه كرديم ديديم نسخ تهذيب نيز مختلف است ، نسخههاى معتمد و بهتر تهذيب همان امرأةً دارد ، در هر دو باب ( در دو جاى « تهذيب » هم در باب فجور و هم در باب بنت الزوجة المدخول بها ، امرأةً دارد .
ولى نكته قابل توجه اين است كه همان نسخه امرأة بدون هاء كه معتمد و بهتر است در هر دو باب مىشود به روايت استدلال كرد ، بله اگر نسخه ، امرأته به هاء باشد تنها در باب زوجه مىشود به آن استدلال كرد .
اگر نسخهء امرأةً باشد اعم است و شامل اجنبيه و زوجهء شخص هر دو مىشود . « 2 »
هامش
( 1 ) - مبانى العروة ، ج 1 / 339 .
( 2 ) - ( توضيح بيشتر ) استفاده شمول حكم گاه به جهت ترك استفصال مىباشد و گاه به جهت عموم يا اطلاق لفظى ، نحوه استفاده تعميم در اين دو مورد متفاوت است ، حال نخست با اشاره به بحثى از استاد مد ظله در باب كفارات تروك احرام ، تفاوت اين دو را روشن ساخته ، سپس اين بحث را در محل كلام پياده مىسازيم . در بحث كفاره جماع در حال احرام ، برخى از فقهاء به اطلاق رواياتى كه كفاره را در « مسّ زوجه » ثابت كرده ، تمسك كردهاند ، چون به هر حال جماع بدون مس و ملامسه تحقق نمىيابد .