در اين دو روايت اخير قيد نشده كه تقبيل يا نظر « عن شهوةٍ » باشد ولى به نظر مىرسد اين دو روايت و لو به لحاظ جمع بين روايات ، حمل بر موارد متعارف شوند كه تقبيل جاريه يا نظر به عورة او از روى شهوت صورت مىگيرد . لذا در اين روايات تنافى وجود ندارد . ( در دعائم و غير ان هم مثل اينها نقل شده )
5 - موثقه عيص بن القاسم « 1 » عن ابى عبد الله عليه السلام ( البزوفرى عن حميد بن زياد عن الحسن بن محمّد بن سماعة عن الحسين بن هاشم و ابن رباط عن صفوان عن عيص بن القاسم عن ابى عبد الله عليه السلام )
« قال : أدنى ما تحرم به الوليدة تكون عند الرجل على ولده اذا مسّها او جرّدها »
از نظر سند ، روايت موثقه است چون با توجه به طبقات روات ، عن صفوان درست نيست و « عن » تصحيف « واو » است چون حسن بن محمد بن سماعه شاگرد صفوان است و بىواسطه از او روايت مىكند نه با واسطه . لذا از اين ناحيه اشكالى در سند نيست ، اما از جهت اينكه حميد بن زياد و حسن بن محمد بن سماعه واقفى هستند ، روايت را موثقه مىدانيم .
اين روايت هم با روايت سابق منافات ندارد چون قيد شهوت را بايد در آن لحاظ كنيم ، با توجه به روايت اول كه تقبيل بدون شهوت را حرام نكرده با اينكه تقبيل از مصاديق روشن مسّ است ، لذا نمىتوان گفت مطلق مس حرام است و لو از روى شهوت نباشد چون بسيار خلاف ظاهر است .
در نتيجه ، مس بايد حمل بر متعارف شود كه مسّ بشهوة است ، نه اينكه مسّ را مطلق بگيريم و بعد تقبيل را استثناء كنيم و بگوييم در خصوص تقبيل قيد شهوت معتبر است . همچنين تعبير « جرّدها » هم بايد بر متعارف حمل شود كه تجريد و نظر بشهوة الى العورة است - / و لو بقرينه روايات ديگر - /
هامش
( 1 ) اين روايت از باب 31 از ابواب نكاح العبيد ج 21 ؟