از فردى كه نمىداند زن است يا مرد ، خود را بپوشاند . ولى دربارهء وظيفه مرد كه نظر كردن است ، چگونه مىتوان از اين آيه حكم به حرمت نگاه كردن در موارد مشتبه نمود ؟ قبلًا از همين آيه حكم نگاه به زن را نيز استفاده كرديم كه مرد نبايد به زن نامحرم نگاه كند ، ولى در موارد مشتبه كه ناظر نمىداند منظور اليه مماثل او است يا غير مماثل ، چگونه مىتوان حكم به حرمت نظر صادر كرد ؟ مرد كه خود مىداند با منظور اليه غير مماثل است در صورتى كه منظور اليه زن باشد ، يا زن كه خود مىداند ، با منظور اليه مماثل است در صورتى كه منظور اليه زن باشد ، پس ، شكى در كار نيست ، در اينجا فقط خنثى مطرح است ، خنثى كه نمىداند زن است يا مرد ، اجتناب از منظور اليه بر او لازم است ، زيرا ما عموم حرمت نظر را بالملازمه از وجوب تستّر ، از آيهء شريفه استفاده كرديم .
اما در جائى كه منظور اليه مردّد بين زن و مرد است ، در مورد حكم نگاه مرد به چنين كسى ، اگر آيهء غض را كنار گذاشتيم ، چه دليلى وجود دارد كه اثبات كند مرد على وجه الاطلاق نمىتواند نگاه كند الّا به مماثل ؟ چنين دليل عامى وجود ندارد .
در دليل عامى كه داريم
« وَ لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ »
، منظور اليه مشخصاً زن است ، ولى آيهء عامى كه نگاه بر مرد را مطلقاً حرام كند الّا به مماثل ، جز آيهء غض ، آيهء ديگرى وجود ندارد ، آيهء غض را هم كه دالّ ندانستيد و كنار نهاديد ، بنابراين ، در صورت شبهه كه مرد نمىداند منظور اليه زن است يا مرد ، نمىتوان با استناد به يكى از وجوه اربعهء ياد شده ، حكم به احتياط كرد و نگاه را بر مرد حرام شمرد .
بيان مرحوم آقاى خوئى ( ره )
آقاى خوئى مىفرمايند : ما دليلى نداريم كه ثابت كند بر مرد نگاه كردن بر منظور اليه مطلقاً چه مماثل و چه غير مماثل باشد ، حرام است ، آنگاه مماثل از تحت آن عام خارج شده باشد ، تنها دليل
« لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ »
است كه زنان مورد خطابند ، از اين آيه حكم نگاه به غير مماثل را استفاده مىكرديم ، اما دليل عامى در كار نيست .