صدقه شوام چانه را * آن دُر يكدانه را . . .
( رسالهء روحى انارجانى - مجمع الخواص ، ص 276 - 277 دانشمندان آذربايجان ، ص 161 - مجلهء يادگار سال 2 ، شماره 3 ، ص 43 - 50 - ايرانكوده ، شماره 10 - ص 4 - 18 - فرهنگ ايران زمين سال 2 ، دفتر چهارم ، ص 329 - 372 - نشريهء دانشكدهء ادبيات تبريز سال 9 ، شماره 3 و 4 - گويش آذرى )
زاهد تبريزى
ميرزا قاسم فرزند ميرزا محسن تبريزى ساكن اصفهان بود . وى از سخنوران و رجال روزگار شاهعباس دوم و شاه سليمان صفوى ( 1077 - 1105 ) بود و در نزد آنها كمال عزت و اعتبار داشت و در كنار زايندهرود عمارت عالى بنا كرد و در آنجا به افادهء علوم معقول و منقول اوقات خود مىگذرانيد و ضيافتها مىداد و تا سال 1102 در حال حيات بود .
كليات او :
شامل قصيده و غزل و قطعه و ماده تاريخهايى است بدين شرح : جلوس شاه سليمان در 1077 و سال دوم شاهى او در 1078 و تعمير روضهء طوس در 1084 و 1085 و 1089 و تعمير قدمگاه در 1091 و آمدن پادشاه تركستان به دربار صفوى در 1093 و « طرح نوچمنى » از « داعىشه قاسم » در 1079 و بناى سد در 1100 و « ولادت فرزندى محمد سعيد ملقب به ابو الفتوح » در 1091 و بناى عمارتى در 1086 و مرگ آخوند محمد صالح در 1086 و بناى رباط در 1099 و استيفاى آصف جاه پس از عزل هاشم در 1077 و . . .
سپس غزل است به ترتيب تهجى با تخلص زاهد ( از ص 67 - 192 ) رباعى ( از 193 - 204 ) و رباعى با قطعه ( از 205 - 212 ) و مثنوى « سفينة النجاة » ( از ص 215 - 240 ) و منشآت . كلياتش جمعا بالغ بر 5400 بيت است آغاز و انجام قصايد چنين است :
كلكم دگر ثناى على اختيار كرد * مانند نخل طور تجلى بهار كرد
* * *
ز يمن راى رزين تو باد رونق ملك * ز حسن سعى جميل تو دهر آبادان
و غزلياتش چنين آغاز و انجام مىپذيرد :
زهى منعم كه بخشيدهست كام حمدگويان را * به ذكر خود سرانگشت زبان تسبيح دندان را