كرامت كه هر چه دلش خواست بكند ، براى اينكه خداى عز و جل پرده امنيت به روى اين امت كشيده ، و اما در آخرت برايش باقى نمىماند مگر مغفرت و بهشت » .
و معلوم است كه بنا به گفته اينان براى اين ملت و شريعت باقى نمىماند مگر يك مشت احكام و تكاليف گزافى كه - العياذ باللَّه - خداى تعالى ، رب العالمين آنها را بازيچه و سرگرمى خود قرار داده ، نه از مخالفين آن احكام بازخواست مىكند كه چرا مخالفت كرديد ؟ و نه براى امتثال كنندگان فرقى با مخالفين مىگذارد ، بلكه هم امتثال كنندگان را به بهشت مىبرد و هم مخالفين و عاصيان را ، ( و اگر از آنان بپرسى آخر فايده اين احكام و تكاليف چه بود ؟ كه اين همه انبياء و اولياء به خاطر آن كشته شدند و رنجها تحمل كردند ؟ در پاسخ خواهند گفت : كارهاى خدا چون و چرا ندارد ! « لا يُسْئَلُ عَمَّا يَفْعَلُ وَهُمْ يُسْئَلُونَ » « 1 » و « سُبْحانَه وَتَعالى عَمَّا يَقُولُونَ عُلُوًّا كَبِيراً » « 2 » .
همه اين نظريه هاى باطل ناشى از اعراض از ذكر خدا و دورى از كتاب او است ، كه به گفته قرآن كريم رسول خدا ( ص ) در قيامت خواهد گفت : « پروردگارا امت من از اين قرآن قهر كردند ، و آن را مهجور و متروك گذاشتند » .
* ( « قُلْ أرَأَيْتُمْ إِنْ أَتاكُمْ عَذابُه بَياتاً أَوْ نَهاراً ما ذا يَسْتَعْجِلُ مِنْه الْمُجْرِمُونَ ) * . . . * ( وَقَدْ كُنْتُمْ بِه تَسْتَعْجِلُونَ » ) * كلمه « بيات » و كلمه « تبييت » به معناى آمدن در شب است ، و غالبا در مورد شر استعمال مىشود ، مثل اينكه بخواهند از آمدن دشمن در شب خبر دهند .
و از آنجا كه جمله * ( « مَتى هذَا الْوَعْدُ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ » ) * در دو آيه قبل در معناى اين بود كه درخواست كرده باشند خداى تعالى در فرستادن آن عذابى كه آنان را ناگزير از ايمان آوردن بسازد عجله كند ، لذا بعد از آنكه در پاسخ آنان فرمود كه اين عذاب محقق الوقوع است ، اينك در اين آيه دوباره به توبيخ و مذمت آنان پرداخته ، توبيخ از دو جهت ، اول از اين جهت كه در آمدن آن عذاب درخواست تعجيل كردند ، با اينكه آن عذاب اگر بيايد ناگهانى خواهد آمد ، و اين براى يك انسان عاقل از حزم و احتياط به دور است كه از چنين عذابى بر حذر نباشد و در آمدن آن درخواست ، عجله كند ، لذا براى افاده اين توبيخ به رسول گرامىاش تلقين كرد كه :
هامش
( 1 ) اين بندگان خدا هستند كه بايد پاسخگوى اعمال خود باشند ، و اما خداى تعالى در آنچه مىكند بازخواست نمىشود ، چون كسى نيست كه خدا را به محاكمه بكشد . « سوره انبياء ، آيه 23 » .
( 2 ) خدا از آنچه مىگويند بسيار برتر و منزه تر است . « سوره اسراء ، آيه 43 »