منسوب به مكه بود كه خداوند در باره اش فرموده : * ( « لِتُنْذِرَ أُمَّ الْقُرى وَمَنْ حَوْلَها ) * » و مقصود از حول آن طائف است « 1 » .
مؤلف : بنا بر اين روايت ، جمله مذكور معناى جمله « وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الأَقْرَبِينَ » را خواهد داشت ، و اين دو جمله كه امر به انذار طائفه خاصى ( اهل طائف و نزديكان رسول خدا ( ص ) مىكند با رسالت بر عموم مردم كه امثال جمله « لأُنْذِرَكُمْ بِه وَمَنْ بَلَغَ » « 2 » و جمله « إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِلْعالَمِينَ » « 3 » و جمله « قُلْ يا أَيُّهَا النَّاسُ إِنِّي رَسُولُ اللَّه إِلَيْكُمْ جَمِيعاً » « 4 » منافات ندارد .
و در تفسير عياشى از عبد اللَّه بن سنان روايت شده كه گفت از امام صادق ( ع ) معناى آيه * ( « قُلْ مَنْ أَنْزَلَ الْكِتابَ ) * . . . * ( تَجْعَلُونَه قَراطِيسَ تُبْدُونَها وَتُخْفُونَ كَثِيراً » ) * را پرسيدم . فرمود : يهوديها برخى از آيات تورات را اظهار مىكردند ، و برخى ديگر را كتمان مىنمودند .
و در روايت ديگرى فرمود : تورات را در كاغذهايى مىنوشتند و از آن هر چه مىخواستند آشكار مىنمودند و آنچه مىخواستند پنهان مىنمودند ، سپس فرمود : آنچه كه از آسمان نازل شده همه اش در نزد اهل علم است . « 5 »
مؤلف : مراد از « اهل علم » ائمه اهل بيت ( ع ) مىباشند .
در الدر المنثور در ذيل جمله * ( « وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى . . . » ) * از مستدرك حاكم از شرحبيل بن سعد روايت كرده كه گفت : اين آيه در باره عبد اللَّه بن ابى سرح نازل شده ، و اين عبد اللَّه بعد از آنكه رسول خدا ( ص ) در سال فتح وارد مكه شد به عثمان برادر رضاعيش پناهنده شد ، و عثمان او را در منزل خود پنهان نمود تا زمانى كه رسول خدا ( ص ) همه اهل مكه را امان داد او نيز از آن جناب امان خواسته از نهانگاه خود بيرون شد « 6 » .
و نيز در آن كتاب است كه ابن جرير و ابو الشيخ از عكرمه روايت كردهاند كه در ذيل
هامش
( 1 ) تفسير عياشى ج 2 ص 31 ح 76
( 2 ) بگو اين قرآن را به من وحى كرده تا شما را و هر كه به دو برسد بدان بترسانم . سوره انعام آيه 19
( 3 ) اين قرآن جز اندرزى براى جهانيان نيست . سوره انعام آيه 9
( 4 ) بگو اين مردم من فرستاده خداى يكتا به سوى همه شمايم . سوره اعراف آيه 158
( 5 ) تفسير عياشى ج 1 ص 369 ح 89 - 59
( 6 ) الدر المنثور ج 3 ص 30