361 - و قال عليه السلام : « من ضنّ بعرضه فليدع المراء . »
ترجمه : هركس كه از آبروى خود بيمناك است ، از دشمنى و پرخاش بپرهيزد .
شرح : « ضنّ » بخل ورزيد ؛ « العرض » آبرو ، گفته مىشود : « هو نقى العرض » ؛ يعنى چيزى در او نيست كه سبب سرزنش شود . « المراء » در اينجا مراد دشمنى و پرخاش است . معناى كلام حضرت روشن است : اگر خواهان نيكنامى و زندگى آبرومندانه هستى ، با مردم دشمنى نكن تا زشتىهايت آشكار نگردد . در حكمت 298 ، سخن درباره همين مطلب گذشت . « 1 »
362 - و قال عليه السلام : « من الخرق المعاجلة قبل الإمكان و الأناة بعد الفرصة . »
ترجمه : شتاب پيش از توانايى بر كار ، و سستى پس از به دست آوردن فرصت ، از بىخردى است .
شرح : « الخرق » نادانى . « كارها در گرو رسيدن زمان آن است . » « 2 » كسىكه پيش از زمان مقرر شتاب كند و يا در فرصتى كه پيش آمده ، سستى ورزد ، ناخردى بيش نيست . حكيمى آگاه مىگويد : « انسان پيروز كسى است كه
هامش
( 1 ) . « من بالغ في الخصومة أثم و من قصّر فيها ظلم و لا يستطيع أن يتّقي اللّه من خاصم » ( كسى كه دشمنى را از حد گذراند ، گنهكار و آنكس كه در آن كوتاهى ورزد ، ستمكار است و هركس كه بىدليل دشمنى كند ، نمىتواند پرهيزگار باشد ) .
( 2 ) . « الأمور مرهونة بأوقاتها » عوالى اللئالى ، ج 2 ، ص 293 ؛ الغيبة ، نعمانى ، ص 9 .