و يامنه على نفسه فيفني عمره في منفعة غيره و عامل عمل في الدّنيا لما بعدها فجاءه الّذي له من الدّنيا به غير عمل فأحرز الحظّين معا و ملك الدّارين جميعا فأصبح وجيها عند اللّه لا يسأل اللّه حاجة فيمنعه . »
ترجمه : مردم در دنيا دو دستهاند : يكى آنكس كه در دنيا براى دنيا كار مىكند و دنيا او را از آخرتش باز مىدارد . بر بازماندگان خويش از تهيدستى هراسان و از فقر خويش در امان است . پس زندگانى خود را در راه سود ديگران از دست مىدهد . ديگرى آنكه در دنيا براى آخرت كار مىكند و نعمتهاى دنيا نيز بدون تلاش به او روى مىآورد . در نتيجه بهره هر دو جهان را چشيده و مالك هردو جهان مىگردد . با آبرومندى در پيشگاه خدا حاضر شده و هر حاجتى از خدا بخواهد ، روا مىگردد .
شرح : هر دين يا مذهبى ، انسان را به تلاش براى زندگى تشويق مىكند .
دين اسلام نيز از اين قاعده بيرون نيست . خداوند مىفرمايد : « براى انسان بهرهاى جز تلاش او نيست » « 1 » و « تا از ميوه آن و [ از ] دسترنج خود بخورند . » « 2 » از اينرو ، كسى كه كار كند و از دسترنج خويش خورده و به ديگران انفاق كند ، براى دنيا و آخرت خود كوشيده و در نزد خدا منزلتى و الا مىيابد . به عكس ، خوردن بىزحمت از حاصل تلاش ديگران و يا كار با هدف اندوختن ثروت براى وارثان ، عمل براى دنيا است و زيان دنيا و آخرت را به همراه خواهد آورد .
هامش
( 1 ) .وَ أَنْ لَيْسَ لِلْإِنْسانِ إِلَّا ما سَعىنجم / 53 : 39 .
( 2 ) .لِيَأْكُلُوا مِنْ ثَمَرِهِ وَ ما عَمِلَتْهُ أَيْدِيهِمْيس / 36 : 35 .