بينا است . » « 1 » در اصطلاح فقيهان ، به اداى شهادتين گفته مىشود و سبب حفظ جان ، ارث بردن و اجازه ازدواج با مسلمانى ديگر مىگردد . با وجود اين ، اسلام واقعى و مورد پذيرش خدا ، همان ايمانى است كه داراى عناصر سه گانه زير باشد :
2 - ( معرفة بالقلب ) در اينجا مقصود [ از شناخت قلبى ] ، اعتقاد حتمى و قطعى است ؛ خواه از روى دليل و خواه تقليد از ديگران . خداوند مىفرمايد :
« مؤمنان ، همان كسانىاند كه چون خدا ياد شود دلهايشان بترسد و هنگامى كه آيات او بر آنان خوانده شود بر ايمانشان بيافزايد و بر پروردگار خود توكل مىكنند ؛ همانان كه نماز را بر پا مىدارند و از آنچه به ايشان روزى دادهايم انفاق مىكنند . آنان هستند كه حقّا مؤمناند . براى آنان نزد پروردگارشان درجات و آمرزش و روزى نيكو خواهد بود . » « 2 » از آنچه گفتيم روشن شد از يكسو ، ويژگى مؤمن حقيقى ، فروتنى در برابر ياد خدا ، توكل بر او ، برپا داشتن نماز و دادن زكات است و از سوى ديگر ، علم ، وسيله است و نه هدف . بنابراين ، ايمان ياد شده يا با دليل و برهان به دست مىآيد و يا با تقوا و پرهيزگارى و هر دو مطلوب و پسنديده است .
2 - ( إقرار باللّسان ) تصديق زبانى ؛ آشكار كردن ايمان بر زبان ، عبادت خدا
هامش
( 1 ) .فَإِنْ حَاجُّوكَ فَقُلْ أَسْلَمْتُ وَجْهِيَ لِلَّهِ وَ مَنِ اتَّبَعَنِ وَ قُلْ لِلَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ وَ الْأُمِّيِّينَ أَ أَسْلَمْتُمْ فَإِنْ أَسْلَمُوا فَقَدِ اهْتَدَوْا وَ إِنْ تَوَلَّوْا فَإِنَّما عَلَيْكَ الْبَلاغُ وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِالْعِبادِآل عمران / 3 : 20 .
( 2 ) .إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ إِذا ذُكِرَ اللَّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ وَ إِذا تُلِيَتْ عَلَيْهِمْ آياتُهُ زادَتْهُمْ إِيماناً وَ عَلى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ * الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ مِمَّا رَزَقْناهُمْ يُنْفِقُونَ * أُولئِكَ هُمُ الْمُؤْمِنُونَ حَقًّا لَهُمْ دَرَجاتٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ مَغْفِرَةٌ وَ رِزْقٌ كَرِيمٌانفال / 8 : 2 - 4 .