در انفاق را شامل مىشود . برخى بزرگان گفتهاند : ترك ازدواج اهل دانش ، نشانه تدبير است ، چرا كه با همسر گزينى گوهرى ارزشمند مىدهند ، ولى هرگز به چيز با ارزشترى دست نمىيابند .
( و لا كرم كالتّقوي ) معناى « كرم » احترام و شرافت و ضدّ رسوايى و بىاحترامى است . خداوند نيز به همين معنا اشاره مىفرمايد : « در حقيقت شريفترين شما نزد خدا پرهيزگارترين شما است . » « 1 » پيش از اين بارها و از جمله در خطبه 191 بند « تقوا » در اينباره سخن گفتهايم . « 2 »
هامش
( 1 ) .إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاكُمْحجرات / 49 : 13 .
( 2 ) . « عباد اللّه اوصيكم بتقوي اللّه فإنّها حقّ اللّه عليكم و الموجبة علي اللّه حقّكم و أن تستعينوا عليها باللّه و تستعينوا بها علي اللّه فإنّ التّقوي في اليوم الحرز و الجنّة و في غد الطّريق إلي الجنّة مسلكها واضح و سالكها رابح و مستودعها حافظ لم تبرح عارضة نفسها علي الامم الماضين منكم و الغابرين لحاجتهم إليها غدا إذا أعاد اللّه ما أبدي و أخذ ما أعطي و سأل عمّا أسدي فما أقلّ من قبلها و حملها حقّ حملها اولئك الأقلّون عددا و هم أهل صفة اللّه سبحانه إذ يقولوَ قَلِيلٌ مِنْ عِبادِيَ الشَّكُورُفأهطعوا بأسماعكم إليها و ألظّوا بجدّكم عليها و اعتاضوها من كلّ سلف خلفا و من كلّ مخالف موافقا أيقظوا بها نومكم و اقطعوا بها يومكم و أشعروها قلوبكم و ارحضوا بها ذنوبكم و داووا بها الأسقام و بادروا بها الحمام و اعتبروا به من أضاعها و لا يعتبرنّ بكم من أطاعها ألا فصونوها و تصوّنوا بها و كونوا عن الدّنيا نزّاها و إلي الآخرة ولّاها و لا تضعوا من رفعته التّقوي و لا ترفعوا من رفعته الدّنيا » ( اى بندگان خدا ! شما را به پرهيزكارى سفارش مىكنم كه حق خداوند بر شما و نيز موجب حق شما بر پروردگار است . از خدا براى پرهيزكارى يارى بخواهيد و براى انجام دستورات خدا از تقوا يارى جوييد ، زيرا تقوا ، امروز سپر بلا و فردا راه رسيدن به بهشت است . راه تقوا روشن ، رونده آن بهرمند و امانت دارش خدا است كه حافظ آن خواهد بود . تقوا همواره خود را بر امّتهاى گذشته ( و حال ) عرضه كرده و بر آينده نيز عرضه مىكند ، زيرا فرداى قيامت ، همه به آن نيازمندند . آنگاه كه در قيامت آفريدهها را گرد مىآورد و آنچه باز داده است باز پس مىگيرد و درباره همه نعمتها مىپرسد ، پس چه اندكاند آنان كه تقوا را برگزيدند و بار آن را بدرستى بر دوش كشيدند . آرى پرهيزكاران تعدادشان اندك است و شايسته ستايش خداوند سبحان كه فرمود « بندگان سپاسگزار من اندكاند . » پس گوشجان را به نداى تقوا بسپاريد و براى -