قطرهاى از درياى رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله است . ابن ابى الحديد مىگويد : « اين جمله از خبرهاى غيبى است كه تنها ايشان ، و نه ديگر صحابه ، از آن برخوردار است . » « 1 » به عبارت ديگر ، پيامبر به طور ويژه ايشان را از آن آگاه كرده است .
( لا يقرّب فيه إلّا الماحل ) جز سخن چين بدگوى محترم شمرده نمىشود .
در محيط گمراهى و فساد تنها اينگونه افرادند كه پلههاى پيشرفت را طى خواهند كرد . ( و لا يظرّف فيه إلّا الفاجر ) تنها ناپاكان هرزه ، فرهيخته و آراسته به نظر مىآيند . ( و لا يضعّف فيه إلّا المنصف ) كسى فرو نهاده و ترك نمىشود مگر انسان حقگوى دادگر . در روايت نبوى آمده است : « مؤمن در ميانشان وانهاده مىشود . » « 2 » ( يعدّون الصّدقة فيه غرما و صلة الرّحم منّا ) صدقه را مالياتى ظالمانه و صله رحم را منت و لطفى مىشمارند كه به محرومان روا داشتهاند ؛ در حالى كه به فرموده قرآن ، حق آنان است : « همانان كه در اموالشان براى سائل و محروم حقى معلوم است . » « 3 » ( و العبادة استطالة علي النّاس ) به خاطر روزه و نمازشان بر مردم منت مىنهند ، درحالىكه خداوند مىفرمايد : « [ اى پيامبر ، ] بگو بر من از اسلام آوردنتان منّت نگذاريد ، بلكه [ اين ] خدا است كه با هدايت كردن شما به ايمان ، بر شما منّت مىگذارد ، اگر راستگو باشيد . » « 4 » ( فعند ذلك يكون السّلطان بمشورة النّساء ) [ زنان ] بر حاكمان چيره شده و آرزوى
هامش
( 1 ) . شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد ، ج 18 ، ص 261 .
( 2 ) . « المؤمن فيما بينهم مستضعف » جامع الأخبار ، ص 150 ؛ بحار الأنوار ، ج 22 ، ص 453 ؛ مستدرك الوسائل ، ج 11 ، ص 375 ، ح 16 .
( 3 ) .وَ الَّذِينَ فِي أَمْوالِهِمْ حَقٌّ مَعْلُومٌ * لِلسَّائِلِ وَ الْمَحْرُومِمعارج / 70 : 24 - 25 .
( 4 ) .. . . قُلْ لا تَمُنُّوا عَلَيَّ إِسْلامَكُمْ بَلِ اللَّهُ يَمُنُّ عَلَيْكُمْ أَنْ هَداكُمْ لِلْإِيمانِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَحجرات / 49 : 17 .