( 3306 ) 306 - نقل كردهاند وقتي كه امام ( ع ) [ از جنگ صفين ] به كوفه بازگشت ،
گذرش بر قبيلهء « شباميّين » افتاد ، صداى گريه زنها را بركشتههاى جنگ صفّين شنيد وچون حرب بن شرحبيل شبامى كه از بزرگان قبيله بود خدمت امام ( ع ) آمد ، امام ( ع ) به أو فرمود : أَ تَغْلِبُكُمْ نِسَاؤُكُمْ عَلَى مَا أَسْمَعُ - أَ لَا تَنْهَوْنَهُنَّ عَنْ هَذَا الرَّنِينِ وَأَقْبَلَ ؟ حَرْبٌ ؟ يَمْشِي مَعَهُ وَهُوَ ع رَاكِبٌ - فَقَالَ لَهُ ارْجِعْ فَإِنَّ مَشْيَ مِثْلِكَ مَعَ مِثْلِي - فِتْنَةٌ لِلْوَالِي وَمَذَلَّةٌ لِلْمُؤْمِنِ ( 82704 - 82671 )
[ ترجمه ]
« آيا زنها با گريهاى كه به گوش من مىرسد مىخواهند بر شما مسلّط شوند ، آيا شما نمىخواهيد آنان را از گريه بازداريد » حرب خواست پياده در ركاب حضرت حركت كند ، امام فرمود : « برگرد كه پياده آمدن مثل تو با مانند من ، براي فرمانروا گرفتارى وبراي مؤمن ذلّت وخوارى است » .
[ شرح ]
( 82704 - 82638 ) شبام ، به كسر شين نام قبيلهاى از عرب است . قادما ، حال است ، واستفهام ، استفهام انكارى است چون بر فعل نفى وارد شده است .
قبلا معلوم شد كه بىتابى در مصيبت از صفات ناپسند مىباشد ونهى شده است ، زيرا باعث ترس مرد مىشود وأو را براي جنگيدن سست مىكند ، در صورتي كه جنگ امرى است ضروري .
امام ( ع ) أو را از راه رفتن در ركاب خود بر حذر داشته است با قياس مضمرى كه صغراى آن جملهء « فانّ مشى مثلك . . . » وكبراى مقدّر آن نيز چنين است : وهر چه كه باعث گرفتارى وذلّت وخوارى شود ، ترك آن واجب است .
( 3307 ) 307 - موقعى كه امام ( ع ) گذرش به كشتههاى خوارج جنگ نهروان افتاد ، فرمود :
بُؤْساً لَكُمْ لَقَدْ ضَرَّكُمْ مَنْ غَرَّكُمْ - فَقِيلَ لَهُ مَنْ غَرَّهُمْ يَا ؟ أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ ؟ - فَقَالَ