باشد ، يعنى جلو خشم خود را نسبت به آنچه از كارها بر خلاف ميل أو اتفاق مىافتد ، وجلو تندروى خود ، وتند زبانىاش را بگيرد ، وتسلّط وى بر اين أمور ، تنها با خوددارى از طغيان قوهء غضبيّه ، وايستايى أو در كاربرد آن قوّه در حد اعتدال است ، به طورى كه تا سرحدّ افراط آن را به كار نبرد تا در صفت ناپسند تهوّر وبىباكى نيفتد ودر نتيجة اين خوى ناپسند أو را گرفتار ستمكارى نكند .
( 69690 - 69663 ) سى ودوم : أو را امر به خوددارى از اين أمور كرده وبه وسائل وابزار اين خويشتندارى نيز راهنمايى كرده است كه همان خوددارى از شتابزدگى وبه تأخير انداختن اعمال قدرت مىباشد تا وقتي كه آتش خشم فرو نشيند ودر نتيجة حالت اختيار وانتخاب انجام دادن ويا انجام ندادن كارى كه اميد مصلحت مىرود ، برايش ، فرآهم آيد . وبه دليل استوارى ودرستى اين ابزار ووسائل با اين سخن خود اشاره فرموده است : ولن تحكم ذلك . . . عليك ، توضيح آن كه ، زياد در غم رستاخيز بودن ودر أمور آخرت انديشيدن ، باعث بىميلى به أمور دنيايى سراسر جنجال وطغيان قوّهء غضبيّه است .
( 69749 - 69691 ) سى وسوم : بر وى دو چيز را لازم وواجب شمرده است كه به طور اجمال تمام سفارشهاى اين عهدنامه را شامل است :
1 - آنچه را بر پيشينيان رفته ، يعنى احكامى كه به عدل وداد از طرف حاكمان پيش از أو صادر شده ، ويا كارهايى را كه به پيروى از پيامبرمان ( ص ) ويا بر أساس واجبات الهى انجام گرفته ، مورد توجه قرار دهد ، تا آن كارهايى كه مورد عمل امام ( ع ) است ، پيروى نمايد .
2 - خويشتن را به پيروى از آنچه در اين عهدنامه آمده است ، وحجّت خود را بر أو تمام كرده ، يعنى همان موعظه ويادآورى أوامر الهى ، وأدار سازد ، تا به هنگام حمله وفشار هواي نفسش ، عذر وبهانه در برابر امام ( ع ) نداشته باشد ،
شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 308
مساهمون: ابن ميثم البحراني
ص٣٠٨