( 68876 - 68869 ) هشتم : قسمتى از آسايش جسمي خود را در شبانه روز براي خدا ، يعنى در راه طاعت وبندگى أو صرف كند . مفعول دوم - چون معلوم بوده است - حذف شده ، قرينه همان بودن شبانه روز است كه دو ظرف مكان براي افعال به قرينهء ذكر بدن ، مىباشند .
( 68896 - 68877 ) نهم : عملي را كه براي تقرّب به خدا انجام مىدهد ، به طور كامل وبدون عيب ونقص باشد . كلمات كاملا ، غير مثلوم ، وبالغا هر سه حالند . وما منصوب است بنا بر اين كه حرف مصدري است ونصبش به وسيلهء كلمه : بالغا . . .
است كه در ضمن سخنان امام ( ع ) آمده است : بالغا ما بلغ من القوّة والطّاعة يعنى : هر چند كه فشار عبادت باعث فرسودگى بدنت گردد .
( 68939 - 68897 ) دهم : از جمله آدابى كه به امامت مردم در نماز جماعت مربوط مىشود ، اين است كه در نماز خود حد وسطى را انتخاب كند ، ما بين نماز طولانى كه طول دادن آن باعث نفرت مردم مىگردد ، وبين كوتاه خواندن كه باعث تباه سازى أركان نماز واز بين بردن فضيلت آن مىگردد ، وبراي ردّ سنگينى وطولانى خواندن نماز به دليل عقلي ونقلي استدلال جسته است :
امّا دليل عقلي يك قياس مضمرى است كه صغراى آن عبارت است از : فانّ في النّاس . . . الحاجة زيرا ميان مردم افرادى وجود دارند كه بيمار وگرفتارند وكبراى مقدّر آن نيز چنين است : وهر جامعهاى كه افراد مزبور ميان آنها باشد نيازمند مدارا وسبك گرفتن است . واما دليل نقلي ، روايتي است كه از پيامبر خدا ( ص ) نقل كرده است ، وجهت تشبيه نماز جماعت به نماز ناتوانترين نمازگزار ، سبك گرفتن نماز به حفظ أركان وواجبات نماز است .
( 69062 - 68940 ) يازدهم : از جمله آداب سازنده براي ادارهء شهر ، خوددارى از طول غيبت از انظار تودهء مردم است ، وبراي تشويق به خوددارى از آن عمل به چند جهت اشاره فرموده است :
شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 296
مساهمون: ابن ميثم البحراني
ص٢٩٦