چنين است : يا تو فردى با سخاوت طبع ودر راه حق ، دست ودلبازى ، ويا شخصي گرفتار تنگ نظري هستى ، كبراى مقدّر آن نيز چنين است : هر كس كه با اين ويژگيها باشد روا نيست كه از مردم مدّتى دور زندگى كند ، توضيح مقدّمهء كبرا اين طور مىشود : يا أو در راه اداى حق دست ودل باز است ، چنان كه به هنگام درخواست حقي ، يا حق واجب را ادا مىكند ، ويا همچون افراد كريم وبزرگوار برخورد مىكند كه در اين صورت رو پنهان كردن از مردم روا نيست ، ويا گرفتار تنگ نظري است كه در اين صورت هم ، مردم وقتي از بذل وبخشش أو نااميد شدند ، ديگر چيزى از أو درخواست نخواهند كرد ، در اين صورت هم ، رو پنهان كردن از مردم معنايى ندارد .
( 69062 - 69044 )
4 - سخن امام ( ع ) : مع انّ أكثر . . .
معامله مقدمهء صغراى قياس مضمرى است كه كبراى آن چنين است : وهر كسى كه بيشترين نيازهاى مردم از قبيل موارد ياد شده ، زحمت وهزينهاى براي أو نداشته باشد ، رو پنهان كردن وى از مردم بىمعناست .
( 69126 - 69063 ) دوازدهم : از جمله أمور سازنده كه مربوط به نزديكان حاكم است ، آن است كه بار هزينهء آنها را از دوش مردم بردارد ، بنا بر اين عبارت : بقطع أسباب . . .
مئونته رهنمودى است به طريق از ميان برداشتن آن ، وبه دليل آن عمل - با يادآورى پىآمدهايى از قبيل اين كه خود را در منافعى بر رعيّت مقدّم داشته ودست اذيّت وآزار وكم انصافى بر آنها دراز كنند - اشاره فرموده است . وآن عبارت به منزلهء مقدمهء صغراى قياس مضمرى است كه كبراى مقدّر آن چنين است : وهر كس چنان باشد گسستن رشتهء زحمت وهزينهء وى از مردم ضرورت دارد . صفات وحالاتى كه امام ( ع ) دستور بركندن ريشههاى آنها را داده است عبارتند از : أنواع زحمتهاى نامبرده از قبيل خودسرى ، دراز دستى وكم انصافى .
عبارت : ولا تقطعنّ . . . مشترك ،
توضيح وتفصيل راههاى از بين بردن