سبب عدم تقوا شايستگى شمول رحمت أو را نداشتهاند نيز با افاضه كمالات نفساني ونعمات باطني مورد رحمت وعطوفت خود قرار دهد ، واژه تحدّب ( مهربانى ) براي اراده ترحّم ويا آثار آن ، ونيز كلمه نفور ( رميدن ) براي عدم وجود آثار مذكور پيش از آراستگى آنان به تقوا استعاره شده است .
( 48011 - 48006 ) 17 - فرمانبردارى پروردگار سبب مىشود نعمتهاى خداوند كه پيش از اين از آنها محروم بوده به سوى أو روان گردد ، واژه تفجّر ( جريان يافتن ) براي پخش أنواع نعمتهاى دنيوي واخروى استعاره شده ، وخداوند متعال در اين باره فرموده است : « وَمَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحْتَسِبُ » « 5 » ، همچنين واژه نضوب ( فرو رفتن آب در زمين ) براي عدم وجود اين نعمتها پيش از شايستگى وپرهيزگارى أو استعاره گرديده ، ووجه مناسبت در هر دو استعاره شبيه بودن نعمت به آب است .
( 48017 - 48012 ) 18 - فرمانبردارى وپرهيزگارى موجب باريدن بركت پس از كميابى آن است ، واژه وبل ( بأرش شديد ) براي بسيارى ريزش بركت پس از به دست آوردن شايستگى وپرهيزگارى استعاره شده ، وواژه رذاذ ( نم نم باريدن ) براي كمي بركت پيش از اختيار طاعت وتقوا استعاره گرديده است ، مناسبت استعاره مذكور در اين جا نيز به سبب مشابهت بركت به باران است . اين كه پرهيزگارى سبب مزيد إفاضات ربّانى به كساني است كه داراى يكى از كمالات نفساني باشند روشن است ، چنان كه اگر كسى خويشتن را به علم ودانش آراسته كرده ولى زهد وعبادت را پيشه نساخته اگر راه پرهيزگارى وفرمانبردارى خدا را در پيش گيرد به زهد وعبادت نيز دست مىيابد .
( 48038 - 48018 ) أمير مؤمنان ( ع ) پس از بيان فضيلتهاى طاعت وتقوا وترغيب مردم در رو آوردن به آنها همچنان به ادامه اين مطلب پرداخته ، واز نظر نعمتهاى ديگرى كه
هامش
( 5 ) سوره طلاق ( 65 ) آية ( 2 ) يعنى : وهر كسى تقواى الهى را پيشه سازد خداوند راه نجاتي براي أو فرآهم مىكند وأو را از جايى كه گمان نمىبرد روزى مىدهد .