كرام و فضلاى عظام ، از حال آن شقى استعلام نمودهاند ، هنوز بعضى از ايشان از اختلاب - فريفتن - ياوهگويان شيطان صفتان ، چنان كه عادت مستضعفان است ، متفكر و حيرانند . لهذا به خاطر فاتر رسيد كه در اين مقام ، مجملى از احوال آن مبدع ظلّام ، تحرير دهد تا بعضى از مؤمنان كه به مطالعهء اين مختصر رغبت نمايند ، حجاب شك و نقاب ارتياب از پيش چشم آن كوتهنظران مرتفع سازند . « 1 »
وى سپس بحث بسيار مفصلى را دربارهء تاريخ زندگى ابو مسلم مطرح كرده و كوشيده تا ثابت كند « ابو مسلم مروزى از گروه اماميه و فرقهء ناجيهء اثناعشريه نبوده و به قدم مخالفت ، طريق معاندت پيموده » است . روشن است كه وى به حمايت از كتاب المطاعن المجرميهء استاد ، اين مطالب را نگاشته و از آن كتاب نيز استفاده كرده است . وى صفحات 152 تا 191 كتاب را به شرح حال ابو مسلم اختصاص داده و تمامى تلاش وى آن است تا ثابت كند وى شيعه امامى مذهب نبوده است . وى تفصيل بحث را به كتاب منهج النجاه وامىگذارد كه « در آن كتاب اكثر مطاعن او از كتب معتبره و به طرق متنوعه منقول و مذكور » شده است . « 2 »
وى پس از آن كه خبر كشته شدن ابو مسلم را در روميهء مدائن آورده ، مىنويسد :
راقم حروف گويد : عجب حالتى است كه ابو مسلم مروزى در روميه مدائن كشته شده و تن ناپاك و جثهء خبيثهء او را در آب انداختند ؛ يكى از جهال در حوالى نيشابور علامت قبرى ساخته بود و آن را قبر ابو مسلم نام كرده ؛ و عجبتر آن كه با وجود آن كه شاه جنت مكان فردوس آشيان فرموده كه آن صورت قبر را ويران كرده بودند ، بعد از رحلت آن حضرت به صدر جنّت ، ديگرى از جهال به تعمير آن موضع پرداخته بود و آن محل را مطاف عوام كالانعام ساخته و هيچ تأمل ننموده كه اگر ابو مسلم مخالف اهل البيت نمىبود ، شاه عليين آرامگاه به تخريب قبرى كه به او نسبت مىدادند ، كى اشاره مىفرمود ؟ چون اين خبر معروض رأى انور اقدس شاهى ظل اللهى گرديد ، فرمود كه بار ديگر آن مكان را ويران و با خاك يكسان ساختند . « 3 »
آنچه دربارهء مقبرهء ابو مسلم ، افزون بر اين اطلاعات مىدانيم ، اين نكته است كه حافظ ابرو دربارهء آمدن تيمور به خراسان و نيشابور مىنويسد : امير صاحب قران به جانب نيشابور توجه نمود و چون به مزار صاحب الدعوة ابو مسلم رسيد ، امير على بيك به بساطبوسى شتافت . « 4 »
هامش
( 1 ) . ابهرى ، همان ، ص 145
( 2 ) . همان ، ص 188
( 3 ) . همان ، ص 182
( 4 ) . به نقل از : يوسفى ، غلامحسين ، ابو مسلم ، سردار خراسان ، صص 153 - 154