[ است ] كه جمعى از نادانان مىخواهند كه از آسمانها خبر دهند ، با آن كه مسائل واجبى خود را نمىدانند . در كتاب كلينى حديثى روايت شده كه ، نشانهء كذّاب آن است كه خبر دهد از آسمان و زمين و مشرق و مغرب و چون از وى سؤال حلال و حرام نمايى ، خبرى ندارند . « 1 » و از حضرت امير المؤمنين عليه السلام روايت شده كه جاهل متعبّد همچو خر آسيا است ، « 2 » رباعى :
جاهل ز كجا راه حقيقت داند * طى كردن اين باديه كى بتواند
هر چند زند چرخ به جايى نرسد * مانند خرى كه آسيا گرداند
پس اى شيعيان ! بايد كه دست بر دامن اهل بيت زده ، فريبهاى و هوى و دعواى كشف و كرامات اين جاهلان پرلافوگزاف نخوريد . رباعى :
جمعى جاهل كه كشف اظهار كنند * دانايان را ز جهل انكار كنند
دانى ز چيست هاىوهوى اين جمع * جمع آمده در پس جهل تكرار كنند
اى شيعيان ! از براى خدا از روى انصاف بر اين گفتگوها بنگريد و طريق حق اختيار نماييد و تعصّب را واگذاريد و دين خدا را ضايع مسازيد و آنچه از مذهب امامان ما عليهم السلام ظاهر و معلوم است ، آن است كه با دوستان خدا و رسول و اهل بيت ، دوست بايد بود و با دشمنان ايشان دشمن كه اگر كسى با ايشان دعواى دوستى نمايد ، و با اين حال دم از دوستى دشمنان دين زند ، او از دشمنان دين خواهد بود .
فصل دويم از باب هيجدهم : محشى [ مجلسى ] مىفرمايد : اگر حضرت مولانا از احوال خود مطلع شود ، يقين شكم خود را چاك خواهد كرد ، چه جاى گريبان ؛ و اللّه كه مرا تعصّب محى الدين و غير او نيست ، و ليكن مولانا فرق نكرده است درد دين را از درد نفس ، و اگر احوال خود را نيكو مشاهده كند ، مشغول اصلاح نفس خود خواهد شد ، چه استبعاد كه شخصى به سبب كثرت مجاهده و رياضت بر بعضى از احوال خود يا ديگران مطلع شود . از احوال كفار هند متواتر است كه به سبب رياضت ايشان را ضياء [ صفاى ] نفس حاصل مىشود و در احاديث نيز هست ؛ پس اگر مؤمن صالحى را به واسطهء رياضت نفس و مجاهده ، مكاشفات علوى و سفلى روى دهد ، بود و اللّه كه اين معنى حق است ؛ و اين فقير را و جمعى كثير از فقرا كه با اين فقير مىبودند ، ايشان را مكاشفات عظيمه حاصل شد .
اگر مولانا درد دين داشته باشد ، ببايد كه مدتى به رياضت مشغول شود ؛ اگر او را حاصل نشود ، ده كتاب ديگر در ردّ اين طايفه تصنيف نمايد ؛ و ليكن حبّ جاه و رياست مانع است ؛ خصوصا هرگاه كه اين امراض مزمن شده باشد ، بسيار رياضت مىبايد كشيد تا اين
هامش
( 1 ) . كلينى ، كافى ، ج 2 ، ص 340
( 2 ) . مجلسى ، بحار الانوار ، ج 1 ، ص 208