تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ( فارسي ) — صفحة 525

مساهمون:

ص٥٢٥
نه‌تنها عليه انگليسها بلكه بر ضد امپرياليست‌هاى امريكائى هم سمت گرفت . اين گونه ، در پايان ژانويه 1951 ، پس از وارد شدن يك كشتى امريكائى حامل اسلحه و سازوبرگ نظامى به بندر شاهپور ، ساكنان اين بندر تظاهرات توده‌اى ضدامريكايىاى برگذار و بندر را محاصره كردند . در نيمه سال 1950 ژنرال رزم‌آرا كه از پيش با انگليسها بستگى نزديكى داشت ، به نخست‌وزيرى ايران منصوب گرديد ، او عليه نظريه ملى كردن تأسيسات نفتى شركت نفت ايران - انگليس ، پس از رد « قرارداد متمم » به‌وسيله مجلس ، به پيكار پرداخت . او مىپنداشت براى رهائى ايران از بحران اقتصادى و سياسى موجود فقط بايستى درآمد دولت را از راه اجراى « قرارداد متمم » با شركت نفت و حتى وام گرفتن از امريكا ، افزايش داد . اما امريكائيان از واگذارى وام به دولت رزم‌آرا خوددارى كردند ، چون او براى تصويب « قرارداد متمم » تلاش مىكرد ، از تحقق نقشه‌هاى امريكائيها دربارهء ربودن منابع نفت جنوب ايران ، مانع مىشد . در شرايط افزايش دشواريهاى مالى - اقتصادى و زير فشار گروههاى گوناگون جامعه ايران كه خواهان برقرارى روابط دوستانه با اتحاد جماهير شوروى بودند ، و قسمتى به‌منظور تجديد روابط بازرگانى با اتحاد شوروى كه در پايان جنگ جهانى دوم از ميان رفته بود ، رزم‌آرا مذاكرات بازرگانى با دولت شوروى را آغاز كرد . اين دو دولت در 4 نوامبر 1950 موافقت‌نامه‌اى دربارهء تجديد روابط بازرگانى ميان ايران و اتحاد شوروى امضاء كردند . درعين‌حال رزم‌آرا كه عوامل امريكائى را در رد « قرارداد متمم نفت » به‌وسيله مجلس مقصر مىشناخت ، اقدامهائى به‌منظور محدود كردن موقعيت ايالات متحده امريكا در ايران ، انجام داد . در آغاز سال 1951 دولت ايران قرارداد با كمپانى امريكائى « اورسيز - كانسلتانت اينكورپوريتد » را كه روى سازمان برنامه ايران كار مىكرد لغو و به مستشاران اقتصادى امريكائى دستور داد تا ايران را ترك كنند . رزم‌آرا همچنين اعلام داشت كه ايران از اين به‌بعد از امريكائيان كمك مالى نخواهد گرفت . دولت گروه افسرانى را كه به‌منظور آشنا شدن با سيستم سازمان و اسلحه نيروى مسلح امريكا به آنكشور اعزام شده بودند ، پيش از وقت فراخواند . علاوه‌براين دولت رزم‌آرا بخش راديوئى « صداى امريكا » را از ايران ممنوع كرد . اين گونه سياست دولت ايران جدا مانع از عملى شدن نقشه‌هاى امريكائيان براى تصرف نفت جنوب و مطيع كردن ايران ، گرديد . همه اينها سرانجام باعث كشته شدن ژنرال رزم‌آرا در 7 ماه مارس 1951 گرديدند . پس از كشته شدن رزم‌آرا ، حسين علاء سفير سابق ايران در ايالات متحده به نخست -