خارج شدند . رهبرى سازمان تازه كميته مركزى را يكى از سازماندهندگان حزب « عدالت » به نام حيدر عمو غلى تاريوردى به دست گرفت . اين كميته تزى را طرح كرد كه ضمن آن وضع اجتماعى - اقتصادى كشور و تاكتيك حزب كمونيست ايران را به روشنى مشخص مىنمود .
در اين تز ، گفته شد كه هماكنون ايران در مرحله گذار از زندگى پدرسالارى قبيلهاى و فئودالى به سرمايهدارى است و بنابراين جنبشهاى خالص سوسياليستى را در شرايط كنونى رد كرد و حتى مسئلهء اتحاد تمام طبقات اجتماعى را از پرولتاريا گرفته تا بورژوازى متوسط براى پيكار عليه شاه ، فئودالهاى بزرگ و امپرياليستها ، به ميان كشيد . ضمن اين تز به ضرورت توافق با كوچك خان ، و انجام تبليغات ، بدون توهين به احساسات دينى در ميان مردم و تشكيل يك ارتش انقلابى به منظور پيكار عليه امپرياليستها و شاه اشاره شد .
كميتهء مركزى حزب كمونيست ايران به منظور استوارى سازمانهاى محلى حزب و تجديد نامنويسى اعضا اقدامهائى را انجام داد . سازمان حزب كمونيست ايران در تبريز ، مشهد ، تهران و شهرها و استانهاى ديگر ايران تشكيل گرديد . حزب كمونيست ايران ادارهء اتحاديههاى كارگرى را به دست گرفت . اين حزب روزنامههاى « حقيقت » و « كار » را منتشر مىكرد و ضمن آنها مسائل ماركسيستى ، پيوستگى و سازماندهى طبقه كارگر تبليغ مىشد .
سازمان تازه حزب كمونيست ايران گروههاى سياسى را به ايجاد جبهه واحد فراخواند و مذاكره با كوچك خان را آغاز كرد .
نفوذ جنبش آزادى در اوضاع تهران . كودتاى 22 فوريه 1921 ( سوم اسفند 1299 . ه . ش )
پيروزى نيروى شوروى در منطقههاى ماوراء قفقاز و كناره درياى خزر ، جنبش آزادى ملى در شمال ايران ( آذربايجان ايران و گيلان ) ، و حتى رشد و كاميابى جنبشهاى ضد امپرياليستى در كشورهاى همسايهء ايران يعنى افغانستان و تركيه ، همهء اين رويدادها روند پيكار آزادى را در تهران و استانهاى ديگر ايران توان بخشيدند . انگليسها و مرتجعان ايران آشكارا دريافتند كه گسترش جنبشهاى آزادى ملى در شمال و استانهاى ديگر ايران موجوديت آنها را به نابودى تهديد مىكند . ضمنا موج اعتراض همگانى تودههاى ايرانى عليه قرارداد 1919 انگليس و ايران هرچه خروشانتر به پيش مىرفت .
دولت مشير الدوله از انجام خواسته انگليسها مبنى بر واگذارى فرماندهى بريگاد قزاق به افسران انگليسى خوددارى كرد ، در 27 اكتبر 1920 اين دولت زير فشار انگليسها