آنها همه افراد اين عشاير به دين اسلام درآمدند . در مرز بين سدههاى دهم و يازدهم كوشش اشراف فئودال شدهء ترك براى گسترش زمينهاى چراگاه و همراه با آن گرايش به منظور به چنگ آوردن غنائم جنگى و تصرف و استثمار مناطق كشاورزى ، باعث شد كه عدهاى از اين عشاير تن به مهاجرت دردهند و زمينهاى تازه را به قلمرو خود بيفزايند .
دولت قرهخانيان در آسياى ميانه اين گونه پديد آمد . از ميان اين عشاير ، تركان غز كه بعدها تركمن ناميده شدند ، در نيمه دوم سدهء دهم ، اتحاديهء عشاير سلجوقى را كه رهبرشان سلجوق نام داشت تشكيل دادند و به دين اسلام درآمدند . در آغاز سلجوقيان به منطقه اترار كنار رود سير دريا كوچ كردند و سپس به سوى جنوب رهسپار شدند . پس از چند بار كوچيدن سرانجام آنها به سال 1035 از سلطان مسعود غزنوى اجازه يافتند تا در زمينهاى شمال خراسان مسكن گزينند ، به شرط اينكه سلطان غزنوى را در خدمات جنگىاش يارى كنند . در آن هنگام رهبران اين قبيله نوههاى سلجوق ، طغرل بيك و چغرى بيك بودند .
برخورد پيوستهء سلجوقيان با كشاورزان ساكن محل و گرايش آنها به تصرف زمينهاى تازه و سرانجام تصرف نيشابور به سال 1038 سلطان مسعود را ناگزير كرد تا عليه آنها اقدام كند . او بر آنها پيروز شد اما نتوانست از اين پيروزى بهره ببرد . تضاد داخلى دولت غزنوى ، مخالفت دهگانان ايرانى ، ناخشنودى تودههاى مردم و حتى موافقت غلامان ترك با غزها سرانجام به آنجا كشيد كه به سال 1040 لشكريان مسعود كه از لحاظ شماره بسيار و از لحاظ انضباط ناتوان بودند در جنگى نزديك دانداناكان به وسيله سلجويان تارومار شدند و خود مسعود با دشوارى توانست جانش را نجات دهد .
پيش از اقامت سلجوقيان در ايران ، قبيلهء ديگرى از غزها به ايران هجوم بردند و چند بخش روستائىنشين را كه در قلمرو دودمان راواندىها در آذربايجان قرار داشت غارت كردند ( 1021 و سالهاى بعد ) . سلجوقيان بيدرنگ خراسان ، خوارزم ( 1043 ) و پس از آن در سالهاى 40 - 50 سدهء يازدهم سرتاسر ايران را به تصرف درآوردند و به سال 1058 راواندىهاى آذربايجان را هم مطيع كردند . دولت بويه به كلى از ميان رفت ، اما غزنويان فقط توانستند افغانستان كنونى و متصرفات شمال غربى هند را براى خود نگاهدارند . به سال 1055 طغرل بيك وارد بغداد شد خليفه القائم ( 1031 - 1075 ) را وادار كرد تا به او لقب سلطان و « پادشاه شرق و غرب » را بدهد .
سلجوقيان هم مانند دودمان بويه خود را اسما قائممقام خليفه مىشناساندند ، اما عملا خلافت قدرت موهومى بيش نبود . طغرل بيك قرارگاه خود را در اصفهان قرار داد .
برادرزاده و جانشين طغرل بيك يعنى الب ارسلان ( 1063 - 1072 ) به سوى باختر پيشروى كرد پس از آنكه به سال 1071 ارتش بيزانتين در جنگى نزديك مانازكرت ارمنستان شكست
تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ( فارسي ) — صفحة 201
مساهمون: ا . آ . گرانتوسكى
ص٢٠١