فصل : سخنى از امير مؤمنان عليه السّلام در اين معنا
143 - هر كه بامداد كند و بر دنيا اندوه خورد بامدادش در خشم پروردگارش كه برتر است اندر باشد ، و هر كه بيشتر همتش به دنيا وابسته بدبختى و غمش بدرازا كشد .
144 - دنيا از ان كسى كه آن را وانهد و بدان نپويد و ديگر سرا از آنكه آن را بجويد 145 - بيرغبت به دنيا هر چه بيشتر خود را از آن رهاند بيشتر بزيور خويش آرايد چون چيزى از دنيا را خواستار شوى از تو دريغ شود ، در ياد آنچه باش كه خدا از دين به تو داده و به ديگرى نداده كه برايت سزاوارتر است تا خود را بدان چه نداده است به تو شايستهتر نشان دهى .
146 - و از سخنان بديع آن بزرگوار كه بيادگار مانده اينست كه :
مردى بميان سخنرانى حضرتش دويد و آن را بريد و به آن حضرت گفت : دنيا را براى ما توصيف كن .
فرمود : آغازش رنج است و پايانش بلا ، در حلال آن حسابرسى است و در حرامش كيفر كشى ، هر كه در آن تندرست باشد خود را آسوده شمارد ( و به كار آخرت نپردازد ( و هر كه بيمار گردد پشيمان باشد ( كه چرا كار آخرت نكرده ) ، هر كه توانگر و بىنياز گردد فريب زده شود و هر كه بينوا و درويش شود اندوه خورد ، هر كه براى بدست آوردنش بكوشد از دستش بدر رود و هر كه از ان باز پس نشيند در بر او آيد هر كه به دو نگران باشد دلش را برد و سرگرمش كند و هر كه خوارش شمارد و به آن اعتنا نكند او را يارى دهد .
سپس آن حضرت برشته سخنرانى خود بازگشت ، و اين خود بالاترين پايه حاضر جوابى است « 1 »
هامش
( 1 ) زيرا كسى كه در رشتهاى سخنرانى مىكند همه توجهش بدان وابسته است و از مطالب ديگر گسسته است بويژه در ميان جمعى كه همه به او نگرانند و با چشم و گوش خود او را در محاصره دارند و اگر كسى در ميان سخن او دود حواسش پرت شود و دير زمانى بايد تا بخواهد مطلب ديگرى به نظر آرد و با اين بلاغت و شيوائى پاسخ مسائل را برشته كشد ( مترجم )