از آنها دريغ كرده نياز دارند و بمنافعى كه از آنهاشان جلو گرفته محتاجند و خدا هم توانا است بر برآوردن نيازشان و بىنياز است از دريغ كردن آنچه نبخشيده بدانها دانسته و فهميده بندهها زارى كنند كه بدانها به آنچه را دريغ داشته تفضل نمايد و او بزارى آنها رحم نكند و از او آن را درخواست كنند و اجابت ننمايد اميدوار نعمت او شوند و نوميدشان كند و آرزومند بخشش او شوند و آرزوشان را برنياورد ، برتر است خداوند از آنچه گويند برترى بزرگى .
و آنچه ما در اين باره عقيده داريم و بلخى هم با ما موافق است اينست كه خدا سبحانه بر همه خلقش نهايت مصلحت آنان را بدهد و بالاترين سود را كه سزاوار باشند بدانها برساند ، هيچ مصلحتى را از او نخواهند جز كه بدانها بدهد و خواهش نكنند از او آنچه را داند كه براشان سودمندتر است جز كه براشان بسازد ، و دريغ نكند از آنها جز آنچه براشان زيان دارد و باز ندارد از آنها جز آنچه تباهشان سازد ؛ و جلوگيرى نكند ميان آنها و آنچه بصلاح آنها است ، و مقدر نكند براشان چيزى كه شادشان كند يا بدشان باشد جز كه براى آنها بهتر است و اصلح است از آنچه از آنها باز داشته است .
دليل اينست كه خدا دانا است كه زشت زشت است و از انجام آن بىنياز است ، بر كار خوب واداشته نيست و نيازى هم بدريغ كردن از آن ندارد ، و اين كه سزاوار توصيف به نهايت بخشش است و بخل و تقصير از او بدور است ، آفريدهها را آفريده براى منافع آنان و با ديدشان نموده براى مصالحشان و اگر مصلحتى را از آنها دريغ دارد نقض غرض آفرينش آنها است و منع سودى كه بر آن توانا است و به خوبى آن دانا است مىشود مگر اينكه خودش بدان نيازمند باشد يا بخيل باشد يا هر انجامش محتاج به چيزى باشد و همه اينها از خداى سبحان بدور است .
دليل ديگر ؛ بر عقيده ما اينست كه چون شخص حكيم و فرزانه فرمان داده كه از او اطاعت كنند هرگز روا نيست كه فرمانگزارش را از هر آنچه وسيلهء انجام فرمان او است جلو گيرد در صورتى كه توانا است ببخشش آن و زيانى هم برايش ندارد
كنز الفوائد ( گنجينه معارف شيعه اماميه ) ( فارسى ) — صفحة 153
مساهمون: أبي الفتح محمد بن علي الكراجكي
ص١٥٣