تخطي إلى المحتوى الرئيسي

بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 316

مساهمون:

ص٣١٦
من الشمس است و اكنون هم نزد ما موجود است . و بيشتر لغت‌دانان آن را حواله بر شهرت كردند و هم بر عرف و گفتند معنى لفظ اناء معروف و شناخته است و جمعش آنيه و جمع بر جمعش اوانى است ، در مصباح المنير گفته : اناء و آنيه بمعنى وعاء و اوعيه‌اند راغب گفته : آنيه هر آنچه هست كه در آن چيزى نهند پايان . و اينكه گفتند اناء بمعنى ظرف است و ظرف آنست كه چيزى در آن قرار گيرد مستندى ندارد و در عرف معلوم است كه اگر كسى گويد برايم آنيه آور و غاليه‌دان يا سرمه دانش آورند در نظر عرف فرمان او را نبردند . و مؤيد آنست اينكه انگشتر نقره و قاب دعاء و سر غلاف شمشير نقره و مانند آنها تجويز شده با اينكه همه اينها چيزى هستند كه در اينها چيز جا گرفته و خلاصه هر چه دانسته شود كه در لغت يا عرف ائمه عليهم السّلام آنيه بر آن صادق است مشمول نهى است اگر آن را عام و همه گير دانيم و گر نه اصل اباحه و جواز آن اقوى است و احتراز از همه احوط است جز آنچه استثناء آن دانسته شده است و بايد آنچه فقهاء اصحاب در اين باره گفتند يادآور شويم . شهيد ( ره ) در ذكرى گفته : اقرب حرمت سرمه‌دان و غاليه دانست گرچه به اندازه دسته ظرف باشند چون ظرف بدانها صادق است و اما ميل سرمه حرام نيست . در دروس گفته : علامه در تذكره گويد : در باره سرمه‌دان خرد و غاليه‌دان شافعى دو وجه گفته يكى حرمت كه مورد اعتماد است چون ظرف و آنيه باشند و ديگرى اباحه زيرا آنها باندازهء دسته كاسه‌اند كه تجويز شده و جدا هم كه باشند بايد جائز شمرده شوند . مؤلف مدارك گفته : در جواز سرمه‌دان و غاليه‌دان از طلا و نقره ترديد هست چون صدق آنيه بر آنها مورد ترديد است بويژه اگر از دو سو سرباز باشند . در ذكرى گفته : در باره چراغدانهاى طلا و نقره مساجد و مشاهد اعتراضى هست براى فحواى ادله نهى كه در اين موارد بايد ثابت‌تر باشد و براى امر بتعظيم
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 316 | العلامة المجلسي / محمد باقر كمره‌اى