فكذا على عليه السّلام فالجواب ان الاجماع من الامة حاصل على ان هولاء لا حظ لهم بعد الرسول صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم فى امامة و لا فرض طاعته و ذلك دليل ظاهر على ثبوت عزلهم انتهى و از نقل عبارت احقاق الحق جواب اصل كلام جناب مخاطب هم حاصل شد به اين طريق كه اشكال مشترك الورودست فما هو جوابكم فهو جوابنا و معهذا عرض آنكه مكرر بيان كرده شد كه حصول شرف باعتبار عبارت حديث شريف است چه از ان واضحست كه نيابت شير خدا از جانب سرور انبيا مثل نيابت حضرت هارون از موسى عليه السّلام است و حصول اين قسم نيابت شرفى مختص بذات امير المؤمنين على است كه شركت ديگرى در ان بآنجناب يكسر منتفى است و تفصيل كلام درين مقام آنكه تعلق يك منصب به دو كس هر گاه بجهات مختلفه و عبارت متنوعه صورت بندد موجب مزيد شرف در حق يكى از آنها و عدم آن در حق ديگرى مىتواند شد مثل آنكه رئيسى به سفر رود و باحدى از اقرباى قريبه خود مثلا بگويد كه ترا متعهد امور خانگى و ملك و ملك خود نمودم بجاى من در انصرام امور متعلقه بذات من مصروف باش و همان رئيس بعض نوكران خود را امر نمايد كه بعد مسافرت من به خدمت خانه و خبرگيرى اثاث و املاك من مصروف باشى پس عزتى در نيابت اولى حاصل است نيابت ثانيه از آن عاطل است درين صورت نيابت حضرت امير المؤمنين ع را كه بعنوان
انت منى بمنزلة هارون من موسى
مذكورست مماثل نيابت ديگران گفتن مستغرب قوله مگر اينكه ديده بصيرت به سرمه نصب مكحول باشد الخ اقول ديده مكحول بكحل نصب از خنكى دور بل بى نور و كور باد و چون اين قسم احتمالات ظاهرة البطلان نزد اصحاب امعان بل بسان سنان ايذا رسان سنيه اهل ايمان لهذا ذكر آن دور از منصب علماى عاليشان و درين مقام ابداع استثناى مثل استثناى مخاطب بلند مكان بعيد از داب كلام دائر بين الاخوان انتهى فى الايضاح و محتجب نماند كه فاضل رشيد ديده و دانسته تخديع عوام خواسته و الا جلالت شان و ذهن او بالاتر از آنست كه پى به مقصود ظاهر نبرد چه توضيح اشكال جناب خان عاليشان ؟ ؟ ؟ منّ اللَّه بالرحمة و الرضوان آن است كه هر گاه مراد از
حديث انت منى بمنزلة هارون من موسى
نزد اهل سنت محض تشبيه حضرت امير المؤمنين عليه السّلام به حضرت هارون عليه السّلام در خلافت خاصّه يعنى نيابت مدينه است و آن نيابت مستلزم خلافت عامه نيست و اثبات ديگر منازل براى حضرت امير المؤمنين عليه السّلام مراد نيست پس بنا بر اين مدلول
انت منى بمنزلة هارون
عبقات الأنوار في إمامة الأئمة الأطهار ( فارسي ) — صفحة 876
مساهمون: السيد مير حامد حسين الهندي
ص٨٧٦