تخطي إلى المحتوى الرئيسي

وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 518

مساهمون:

ص٥١٨
دينارى نفرستاده است ، از قرارى هم كه به حساب مشار اليه رسيده‌اند از باقى پارساله و امساله يك صد و پنجاه هزار تومان باقى ( دارد ) ، مشكل است چيزى بدهد ، حكومت باطنا خيال درستى در حق مشار اليه دارد . ديگر آنكه از قراريكه از اطراف خبر رسيده همه جا اغتشاش كلى پيدا شده ، شب و روزى نيست كه چه در شهر و چه در بيرونها دزدى نشود ، اتفاقا اگر كسى عرض بحكومت نمايد مأمور كه مىفرستند رسيدگى كند همان مأمور هرچى باقى مانده مىبرد ، بلكه به هر دهى كه مأمورى مىفرستند مأمور آن ده را غارت مىكند . تمام اهل فارس در شكايت هستند ، اگر به همين وضع پيش برود كارها خيلى مغشوشتر خواهد شد . ديگر آنكه از قراريكه از طهران نوشته‌اند نواب عين الملك و مستشار الملك در كار حكومت فارس هستند . ديگر آنكه ملا برفى را كه كشتند از جانب اعليحضرت همايونى اظهار مرحمت زياد نسبت به جناب ناظم الدوله شده ، دستخط تلگرافى هم مبنى بر التفات و مرحمت نسبت به ايشان فرموده‌اند . ديگر آنكه قوام الملك روز چهارشنبه نهم شهر شعبان المعظم سنه 1314 از شيراز به سمت لار و سبعه از راه كوار و خفر حركت كرد كه بلكه آن صفحات را نظمى بدهد ، حكومت باطنا با قوام الملك خيلى بد است و متصل درصدد خرابى ابواب جمعى او هستند ، اگر اين حكومت سال نو برقرار باشد مشكل است ابواب جمعى حاليهء قوام الملك را به خودش واگذار نمايند . ديگر آنكه خضر بيگ برادر محمد حسن بيگ كشكولى را ايلخانى قشقايى در كازرون گرفته و به حاكم كازرون سپرده ، از شيراز سوار فرستاده‌اند كه او را بياورند ، اگر محمد حسن بيگ او را در راه از دست سوار نگيرد . ديگر آنكه حكومت بسيار بىنظمى است كه تا به حال چنين وضع و چنين هرج و مرج حكومتى كس به خاطر ندارد ، نه به كارهاى خارجه و نه داخله هيچكدام رسيدگى نمىشود ، سواى اينكه فكر مداخل گرفتن هستند . در حقيقت چهار پنج نفر حكومت مىكنند و هيچ‌كس تكليف خود را نمىداند ، نزديك است كه مردم به صدا درآيند . ديگر آنكه پسر مرحوم معز الملك كه وزير فارس بود و داماد امام جمعه است بدون جرم و تقصير محض عداوت به قوام الملك كه به اصطلاح قوام الملك بترسد جناب ناظم الدوله گرفته چوب زيادى زدند كه خيلى بدحال است ، بدين جهت تمام اهالى فارس در همهمه افتاده‌اند ، دور نيست شورش نمايند . فارس از هر جهت مغشوش است مگر خداوند ترحم نمايد . از اين حركت جناب ناظم الدوله تمام اهل شيراز و در صدد بعض كارها هستند ، در واقع اين حكومت ترك بازار است . ديگر آنكه اين مجلس تحقيقى كه فراهم آورده‌اند و مشتمل است از چند نفر كه اعزاز السلطنه پسر برادر و داماد جناب ناظم الدوله باشد كه بزرگتر مجلس است و دو نفر تاجر مغرض و يك نفر ملا كه ملا محمد تقى نام باشد كه مغرض‌ترين خلق است و ديانتى ندارد و بيگلربيگى و دو سه نفر