تخطي إلى المحتوى الرئيسي

وقايع اتفاقيه ( مجموعه گزارشهاى خفيه نويسان انگليس در ولايات جنوبى ايران از سال 1291 تا 1322 قمرى ) ( فارسى ) — صفحة 221

مساهمون:

ص٢٢١
بوده كه نى مىزده و آنهايى كه آدم آخوند را زده‌اند نيز سرباز بوده‌اند حكومت همه را پيش آخوند مىفرستد كه " سرباز شغلش همين است ، ديگر مختاريد " . ديگر آنكه ميرزا محمد خان كه سابق بر اين كارگزار بوشهر بود الحال كارگزارى خارجهء شيراز و مباشرى ارباب وظايف شيراز را به او داده‌اند ، امروز كه روز دوشنبه بيست و هفتم شهر حال است از طهران وارد به شيراز شده است . مورخهء روز دوشنبه بيست و هفتم رمضان المبارك 1301 مطابق بيست و يكم ماه جولاى 1884 .

از 28 رمضان 1301 مطابق 22 جولاى 1884

طرف راه بوشهر نزديكى سيد ابو الوفا كه به قدر هزار قدم از شهر دور است نيم ساعت از شب گذشته سارقين در قافله ريخته الاغى با بار ريناس سرقت مىنمايند ، مكارى هياهو مىكند ، از شهرى و اطراف مىروند سارق را پيدا نمىكنند ولى الاغ با بار ريناس را بدست آورده مىآورند . ديگر آنكه طرف راه فيروزآباد در نيم فرسخى شهر شب هنگام دو نفر مىروند سر گاو چاه شخصى را كه آب مىكشيده مىكشند و يك نفر ديگر را زخمى مىكنند ، الاغ يا گاو را برداشته مىروند . به حكومت اخبار مىدهند ، ايشان آدم مىفرستد آن دو نفر را گرفته آورده‌اند ، بعضىها مىگويند سارق و قاتل همين دو نفر هستند ، بعضىها هنوز گواهى صدق نداده‌اند . اغتشاش در شهر و دور شهر بسيار است ، در بيرونها هم اغتشاش بسيار شده . ديگر آنكه دو نفر سارقى كه در بيضا دزدى كرده‌اند هريك را يك دست بريدند . ديگر آنكه به تحريك محمد رضا خان قوام الملك ريش‌سفيدان و رؤساى زارعين از دست مباشر آب جناب صاحب ديوان در مسجد نو بست رفته بودند ، در حقيقت شكايت از جناب صاحب ديوان بوده ، آن مباشر را از كار خلع كرده‌اند ولى باطنا كمال عداوت را جناب صاحب ديوان با محمد رضا خان قوام الملك پيدا كرده ، حتى به او پيغام داده‌اند كه " دست از اين حركات بردار و الا مىآورم تا كمرت را زير چوب ميريزم و صد هزار تومان جريمه به جهت شاه و ظل السلطان ميگيرم و مغلولا ترا به طهران يا به اصفهان ميفرستم " . قوام الملك به اين پيغامات جناب صاحب ديوان اعتنايى نكرده به همان كارهاى خودش مشغول است . ديگر آنكه فوج گلپايگانى يك هفته است وارد شيراز شده جلو دروازهء باغ شاه چادر زده‌اند ، بواسطهء اياب و ذهاب افواج خيلى الاغ دزدى مىشود ، دزدى ديگر هم مىشود . اين اوقات كار حكومت فارس منحصر به رسيدگى سارقين حمار است ، به هيچكار ديگر رسيدگى نمىشود و مجالى براى كارى يا گفتگويى باقى نيست . ديگر آنكه جناب صاحب ديوان چند روزى ناخوش بسترى شدند ، حال دو سه روز است كه بهتر شده‌اند . ديگر آنكه جناب حاجى نصير الملك چند روز قبل روانهء ممسنى و بهبهان شد . ديگر آنكه مقرب الخاقان ميرزا حسين خان مؤتمن الملك نقل مكان در دلگشا كرده كه اين دو سه روزه روانهء بندر ابو شهر شود .